به دست آوردهاى و در چه راهى هزينه كردهاى . پس مراقب و مواظب خود باش و جواب را پيش از سؤال و آزمون و امتحان ، آماده كن » . « 1 »
165 . الكافى - به نقل از محمّد بن مسلم - : به امام صادق عليه السلام گفتم : خدا امورت را به سامان بدارد ! خبر بيمارىات به ما رسيده و ما را بيمناك كرده است . كاش آگاهمان مىكردى - و يا به ما مىآموختى - كه امام بعد از شما كيست !
فرمود : « على عليه السلام عالِم بود و علم ، به ارث مىرسد . عالِمى از دنيا نمىرود ، جز آن كه از پى او كسى باقى مىماند كه علمى مانند همو دارد يا آنچه را كه خدا بخواهد » .
گفتم : آيا مىشود هنگامى كه [ امامِ ] عالِم از دنيا رفت ، مردم آن [ امامى ] را كه پس از اوست ، نشناسند ؟
فرمود : « اهل اين شهر - يعنى مدينه - نه ؛ امّا شهرهاى ديگر ، به اندازهء فاصلهاى كه دارند . خداوند مىفرمايد : « چرا از هر قومى ، برخى كوچ نمىكنند تا دين را بياموزند و هنگامى كه به سوى قوم خود باز گشتند ، آنان را بيم دهند تا شايد حذر كنند ؟ ! » » .
گفتم : اگر كسى در حال جستجو بميرد ، چه ؟
فرمود : « او مانند كسى است كه از خانهاش به سوى خدا و پيامبرش هجرت كند ، امّا مرگ ، او را دريابد . اجر او با خداست » .
گفتم : هنگامى كه جستجوگران آمدند ، چگونه امامشان را بشناسند ؟
فرمود : « از آرامش و وقار و ابّهتى كه به امام داده شده است ، بشناسند » . « 2 »
166 . الكافى - به نقل از عبد الأعلى - : از امام صادق عليه السلام ، در بارهء [ درستىِ ] سخن تودهء مردم جويا شدم كه نقل مىكنند پيامبر خدا صلى الله عليه و آله فرمود : « هر كس بدون امام بميرد ، به مرگ جاهلى مرده است . فرمود : « به خدا سوگند ، حقيقت دارد » .
هامش
( 1 ) . الكافى : ج 8 ص 72 ح 29 ، الأمالى ، صدوق : ص 593 ح 822 ، تحف العقول : ص 249 ، بحار الأنوار : ج 6 ص 223 ح 24 .
( 2 ) . الكافى : ج 1 ص 379 ح 3 ( با سند صحيح ) ، الإمامة و التبصرة : ص 225 ح 75 ، علل الشرائع : ص 591 ح 40 ، بحار الأنوار : ج 27 ص 295 ح 1 .