تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ حديث شيعه ( در سده هاى هشتم تا يازدهم هجرى ) ( فارسى ) — صفحة 249

مساهمون:

ص٢٤٩
را نام برد . از زمينه‌هاى پُر تأليف در اين دوره ، متون حديثى مربوط به فضايل ، مناقب و تاريخ ائمه عليهم السلام است . از جملهء اين آثار مىتوان به كشف اليقين فى فضائل أميرالمؤمنين عليه السلام علّامهء حلى ، مختصر بصائر الدرجات حسن بن سليمان حلّى و مشارق الأنوار رجب بُرسى اشاره كرد . اربعين‌نگارى ، ديگر زمينهء نگارش متون حديثى است . از « چهل حديث » هاى اين دوره مىتوان به اربعين‌هاى ديلمى ، فاضل مقداد و شهيد اوّل اشاره كرد . در زمينهء رجال و انساب نيز آثار متعدّدى در اين دوره نگاشته شده كه در رأس آنها الرجال ابن داوود ، خلاصة الأقوال و إيضاح الاشتباه علّامهء حلّى ، رجال نيلى و عمدة الطالب ابن عِنَبه درخور ذكرند . در زمينهء دانش دراية الحديث - همچنان كه پيش‌تر ياد شد - در اين دوره ، آراى مهمّى مطرح شد . علّامهء حلى و شاگردان مكتب او - هرچند در اين زمينه نگارش مستقلى نداشته‌اند ، امّا - ضمن طرح نظريهء جديد در برخى متون فقهى ، عملًا بر پايهء آن رفتار كرده‌اند . علّامهء حلّى ، در مقدّمهء كتاب فقهى منتهى المطلب به تعريف اقسام حديث معتبر پرداخته است . پس از ايشان ، شهيد اوّل در مقدّمهء الذكرى ، افزون بر اقسام چهارگانه ، به تعريف و شناسايى اقسام ديگر حديث ( مانند : خبر متواتر ، واحد ، مشهور ، مقبول ، مرسل و موقوف ) پرداخته است . اين مباحث در مقدّمهء المهذّب البارع ابن فهد حلّى نيز به چشم مىخورد . مباحث فقه الحديث در اين دوره به صورت شرح و بررسى برخى متون حديثى قابل پيگيرى است . ديگر ويژگى اين دوره ، پديدآمدن برخى متون فارسى در زمينهء حديث است . از جملهء اين آثار ، مصابيح القلوب و راحة الأرواح از حسن بن حسين شيعى سبزوارى ، رسالهء عَليّه و روضة الشهداء از واعظ كاشفى و ترجمهء تاريخ قم از حسن بن على قمى است .
تاريخ حديث شيعه ( در سده هاى هشتم تا يازدهم هجرى ) ( فارسى ) — صفحة 249 | علينقى خدايارى / الياس پور اكبر