است .
6 - عوض از فاء الفعل ، مانند " عدة ، هبة ، ثقة " كه در اصل " وعد ، وهب ، وثق " بوده .
7 - عوض از عين الفعل ، مانند " اقامة ، استقامة " كه در اصل " اقوام و استقوام " بوده .
8 - عوض از لام الفعل ، مانند " لغة و سنة " كه در اصل " لغوو سنو " بوده .
9 - عوض از ياء تفعيل ، مانند " تبصرة و تذكرة " كه در اصل " تبصير و تذكير " بوده .
10 - عوض از ياء نسبت در جمع منسوب ، مانند " اشاعرة " كه جمع " اشعرىّ " است ، و " ديالمة " كه جمع " ديلمىّ " است ، و " مغاربة " كه جمع " مغربىّ " است ، و " مشارقة " كه جمع " مشرقىّ " است ، و " دماشقة " كه جمع " دمشقىّ " است ، و " اشاعثة " كه جمع " اشعثىّ " است ، و " ازارقة " كه جمع " ازرقىّ " است ، و " صيارفة " كه جمع " صيرفىّ " است .
11 - عوض از ياء منتهى الجموع ، و اين بيشتر در جمع اسم معرّب آورده مىشود ، مانند " زنادقة " جمع " زنديق : بىدين " كه در اصل " زناديق " بوده ، و " اساورة " جمع " اسوار : تيرانداز ماهر و دانا " كه در اصل " اساوير " بوده ، و اين دو لفظ غير عربى است كه معرّب شده ، و مانند " غطارفة " جمع " غطريف : مرد بزرگ و مرد با سخاوت " كه در اصل " غطاريف " بوده ، و " جحاجحة " جمع
علوم العربية — صفحة 326
مساهمون: هاشم حسيني تهرانى
ص٣٢٦