مىشود جز در مواردى و الف خوانده مىشود ، و در غير اين صورت هرچه باشد ياء نوشته مىشود جز در مواردى و الف ميخوانند .
چهارده صيغه مضارع : يهدى ، يهديان ، يهدون ، تهدى ، تهديان ، يهدين ، تهدى ، تهديان ، تهدون ، تهدين ، تهديان ، تهدين ، اهدى ، نهدى ، " يهدى " چنانچه در " يدعو " گفته شد ضمّة لام الفعلش از جهت ثقيل بودن حذف گرديد ، و همچنان در چهار صيغه ديگر ، در " يهدون و تهدون " دو صيغه جمع مذكّر ، و " تهدين " صيغه مفرد مؤنّث حاضر ، لام الفعل حذف شده به همان جهت كه در واوى گفته شد ، و نيز " تهدين " مفرد با " تهدين " جمع در صورت يكى است ، لكن در واقع صيغه مفرد " تفعين " و صيغه جمع " تفعلن " مىباشد .
چهارده صيغه امر : " ليهد ، ليهديا ، ليهدوا ، لتهد ، لتهديا ، ليهدين ، اهد ، اهديا ، اهدوا ، اهدى ، اهديا ، اهدين ، لاهد ، لنهد ، سخن در اينجا چنان است كه در واوى گفته شد .
و از اين باب است : " رمى ، يرمى ، ارم ، رميا و رماية : انداختن و پرتابكردن " و " بكى ، يبكى ، ابك ، بكاء و بكى : گريهكردن " و " جرى ، يجرى ، اجر ، جريا و جريانا و جرية : روان شدن " و " جزى ، يجزى ، اجز ، جزاء : پاداش دادن " و " شرى ، يشرى ، اشر ، شراء و شرى : خريد و فروشكردن " و " عصى ، يعصى ، اعص ، عصيا و عصيانا و معصية : نافرمانىكردن " و " قضى ، يقضى ، اقض ، قضاء و قضيّة و قضيا : داورىكردن " و " كفى ، يكفى ، اكف ، كفاية : بس
علوم العربية — صفحة 230
مساهمون: هاشم حسيني تهرانى
ص٢٣٠