اين منزلت عظيمه را دارا باشد در بهشت ، من نديدم بندهء شكرگزارتر از اين شخص . « 1 »
فيض كاشانى مىنويسد : رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله فرمود : اگر خدا را وكيل خود بگيريد به آن قسم كه سزاوار توكل است ، روزى دهد شما را چنان كه طيور را روزى دهد . صبح بيرون مىآيند با شكم خالى ، شام مىكنند با شكم سير . « 2 »
مؤلف گويد : منزّه است خداوندى كه چرنده و پرنده را از مكانشان بيرون برد ، با شكمهاى گرسنه و باز گرداند آنها را به آشيان خود ، با شكم پر . منزّه است رزاقى كه امر كند لاكپشتى را به حمل مورچهاى كه حامل رزق كرم كورى است در قعر دريا در جوف سنگ . آن ربّ رحيمى كه مأمور فرمايد كفتارى را كه غذا رساند به دانيال رسول خود ، در قعر چاه و أمر نمايد پيغمبرى از انبياى خود را كه به پيروى از كفتار ، غذا به دانيال برساند .
مهربان رزاقى كه روباه را صيد گرگ و خارپشت را صيد روباه و مار را صيد خارپشت و گنجشك را صيد مار و ملخ را صيد گنجشگ و زنبور را صيد ملخ و زنبورعسل را صيد زنبور و گياه را طعمهء زنبورعسل و پشته را صيد مگس و مگس را صيد عنكبوت ، حريصترين حشرات را كه مگس باشد ، روزى قانهترين حشره كه عنكبوت است قرار داده . عزيز من ! بيدار شو و انديشه كن . اين گفتار را سطحى تلقى مكن .
غم روزى مخور بر هم مزن اوراق دفتر را * كه پيش از طفل ايزد پر كند پستان مادر را
رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله در بيابان بر درختى ، مرغ كورى را ديد . به اصحاب فرمودند : اين مرغ مىگويد اى رب من ! گرسنهام قادر بر طلب رزق نيستم ، ملخى آمد به منقار او و آن مرغ كور ، ملخ را خورد .
شعر الاصم
و كيف أخاف الفقر و اللّه رزاقي * و رزاق هذا الخلق في العسر و اليسر
تكفّل بالأرزاق للخلق كلّهم * و للضبّ في البيداء و للحوت في البحر
ترجمه : چگونه از فقر بترسم و حال اينكه خداوند روزىده من است و روزىده اين خلق است در وقت تنگى و سختى و آسانى و كفيل روزى تمام خلق شده ، و براى سوسمار ،
هامش
( 1 ) . « ارشاد القلوب » 1 / 119 ، باب در مورد قناعت .
( 2 ) . « منهاج النجاة » ص 38 ( شش رساله فيض ( قدس سره ) ) .