پر از ريگ كرد از شرمندگى ساره ؛ چون داخل خانه شد خورجين را فرود آورد و مشغول نماز شد ، پس ساره آمد ، خورجين را گشود ديد پر است از آرد ، پس خمير كرد و نان پخت ، ابراهيم عليه السلام را ندا كرد كه : از نماز فارغ شو و نان بخور . گفت : از كجا آوردى ؟ گفت : از آن آرد كه در خورجين بود . پس ابراهيم عليه السلام سر به آسمان بلند كرد و گفت : شهادت مىدهم كه تويى خليل « 1 » .
و خلّاق احديّت در قرآن ، آن جناب را به كثرت دعا توصيف فرموده ؛ چنانچه مىفرمايد : ى إنَّهُ لَأوَّاهٌ مُنيبٌى « 2 » ؛ در تفسير اين آيه ، در احاديث بسيار وارد شده كه يعنى بسيار دعا كننده بود خدا را .
و مستحبّ است در وقت بيرون آمدن از مكّه ، از پايين مكّه بيرون آيد ، و مستحبّ است منزل كردن در مُعَرَّس « 3 » ، در بارهء كسى كه از راه مدينه برگردد ( و آن مسجدى است نزديك مسجد شجره ، در جانب قبلهء آن ) ؛ و در آنجا دو ركعت نماز بگذارد اگر وقت فريضه يا نافله نبوده باشد ، و اگر وقت يكى از آنها باشد همان نماز را كه مخصوص به آن وقت است در آنجا به جا آورد و قدرى بخوابد ، خواه روز باشد يا شب . و آنجا را معرس گويند به جهت اينكه معرس محلّ استراحت را گويند ، و جناب پيغمبر صلى الله عليه و آله در آنجا استراحت فرموده و نماز صبح را خوانده بعد كوچ كرده است ، آن است كه به جهت تبعيّت رسول خدا صلى الله عليه و آله مستحبّ است در آنجا نازل شدن و خواب فى الجمله نموده و نماز خواندن « 4 » . و از مُعَرّس تا مدينهء منوّره تقريباً يك فرسخ راه است . و همچنين مستحبّ است در بارهء كسى كه از راه مدينه برگردد كه در مسجد غدير خم ، كه در موضع تنصيص رسول خدا صلى الله عليه و آله است بر خلافت امير عليه السلام ، نماز كند ، و آن مسجد نزد جحفه است « 5 » .
تكميل : بدان كه در احاديث معتبره وارد شده كه مشايعت و استقبال مؤمنان مستحبّ است ؛ از براى مشايعت و استقبال مؤمنان ، نماز را قصر مىتوان كرد و روزهء ماه
هامش
( 1 ) - وسايل 11 / 459 ب 67 ح 15259 ؛ بحار 12 / 11 ب 1 ح 30 و 73 / 282 ب 52 ح 1 ؛ تفسيرعياشى 1 / 277 ح 279 .
( 2 ) - ىإنَّ إبْراهيمَ لَحَليمٌ أوَّاهٌ مُنيبٌى : هود / 75 ، ىإنَّ إبْراهيمَ لَأوَّاهٌ حَليمٌى : توبة / 114 ( امّا عبارت متن ، جزوآيات قرآنى نيست . م . )
( 3 ) - مُعَرَّس : مسجد ذىالحليفه را گويند كه در شش ميلى مدينه مىباشد و حضرت رسول صلى الله عليه و آله نيز بدين مكانآمد و شد داشتند . لغت نامه .
( 4 ) - كافى 4 / 565 احاديث باب معرس النّبى صلى الله عليه و آله ؛ الفقيه 2 / 560 احاديث نزولمعرسالنّبى صلى الله عليه و آله ؛ التهذيب 6 / 16 ب 5 ح 16 ؛ وسايل 14 / 370 ب 19 ح 19409 و ح 19411 .
( 5 ) - كافى 4 / 567 ح 3 ؛ الفقيه 2 / 559 ح 3142 ؛ التهذيب 6 / 18 ب 5 ح 22 ؛ وسايل 5 / 287 ب 61 ح 6568 ؛ بحار 37 / 172 ب 52 ح 56 .