تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 4010

مساهمون:

ص٤٠١٠

يغما

(
yaqm
) ا . پ . تاخت و تاراج و غارت و غنيمت و ربودگى . و نام شهرى در تركستان كه مردمان خوشگل و صاحب حسن دارد . و يغما زدن و يا يغما كردن و يا يغما گرفتن : غارت كردن و تاراج كردن . و يغماى اول : نام شهرى در تركستان .

يغما

(
yaqm
) ا . پ . تخلص ميرزا ابو الحسن جندقى .

يغماگاه

(
yaqm - g h
) ا . پ . جاى تاخت و تاراج .

يغمام

(
yaqm m
) ا . پ . يغام و غول بيابانى .

يغماناز

(
yaqm - n z
) ا . پ . نام دختر پادشاه چين كه زن بهرام گور بود .

يغمائى

(
yaqm 'i
) ص . پ . منسوب بيغما .

يغميصا

(
yaqmis
) ا . پ . ريواس .

يغناغ

(
yaqn q
) ا . پ . كلاه زردوزى .

يغناغ

(
yeqn q
) و

يغناغ

(
yeqn q
) ا . پ . مأخوذ از تركى - اجتماع مردمان و اجتماع لشكريان در جايى و محل اجتماع لشكريان و مردمان .

يغنى

(
yaqni
) ا . پ . يخنى و غذاى پخته .

يغوث

(
yaqus
) ا . ع . نام بتى مر تازيان را .

يفاع

(
yaf '
) و (
yaff '
) ا . ع . پشته و زمين بلند .

يفت

(
yaft
) ا . پ . پيرمرد ناتوان و ضعيف .

يفتج

(
yaftaj
) ا . پ . يغتج و نوعى از مار خوش خط و خال زرد رنك كه در باغ و سبزه‌زارها بهم مىرسد .

يفتر

(
yaftar
) ا . پ . آب صافى كه بوى و رنك و مزه آن برگشته باشد .

يفتنج

(
yaftanj
) ا . پ . يغتج و يفتج .

يفج

(
yafj
) ا . پ . لعاب دهن .

يفر

(
yafer
) ا . پ . شاه و شاهنشاه . و خاقان چين .

يفع

(
yaf '
) م . ع . يفع الجبل يفعا ( از باب فتح ) : برآمد بر كوه . و يفع الغلام : گواليد آن كودك و نزديك ببلوغ رسيد و داراى بيست سال شد .

يفع

(
yafa '
) ا . ع . پشته و زمين بلند . ج : ايفاع و يفوع .

يفع

(
yaf
) ص . ع . غلام يفع : كودك باليده . ج : ايفاع .

يفعان

(
yof ' n
)

يفعة

(
yafa'at
) ع . ج . يافع .

يفعة

(
yafa'at
) ص . ع . غلام يفعة : كودك باليده بيست سال رسيده ، لا يثنى و لا يجمع .

يفن

(
yofn
) ا . ع . مردمان پير . و يا ج . متفنن يعنى مردمان ذوفنون .

يفن

(
yafen
) ا . ع . پير كلانسال فرتوت . و گوسالهء چهار ساله . و نام موضعى .

يفنة

(
yafanat
) ا . ع . گاو ماده و يا گاو ماده آبستن .

يفوع

(
yofu '
) ع . ج . يفع .

يقاظة

(
yaq zat
) م . ع . يقظ يقاظة و يقظا ( از باب كرم و سمع ) : بيدار گرديد و هشيار و زيرك گرديد .

يقاظى

(
yaq z
) ع . ج . يقظان و يقظى .

يقدمية

(
yaqdomiyyat
) ا . ع . پيش پيشرفتگى .

يقطين

(
yaqtin
) ا . ع . هر درختى كه بر روى زمين گسترده شود و داراى تنه‌اى كه به روى آن برپا باشد نبود مانند درخت كدو و جز آن و بيشتر بر كدو اطلاق شود . قوله تعالى :
وَ أَنْبَتْنا عَلَيْهِ شَجَرَةً مِنْ يَقْطِينٍ
.

يقطينة

(
yaqtinat
) ا . ع . يك كدوى تر و تازه .

يقظ

(
yaqaz
) م . ع . يقظ يقظا و يقاظة . ر . يقاظة .

يقظ

(
yaqez
) و (
yaqoz
) ص . ع . رجل يقظ : مرد بيدار و زيرك و هشيار . و كذلك : رجل يقظ . ج : ايقاظ .

يقظان

(
yaqz n
) ص . ع . بيدار و هشيار . ج : يقاظى .

يقظان

(
yaqz n
) ا . ع . ابو اليقظان : خروس . و كنيهء چند نفر .

يقظة

(
yaqzat
) ا . ع . بيدارى خلاف نوم . و از اعلام است .

يقظه

(
yaqze
) ا . پ . مأخوذ از تازى - بيدارى و هشيارى .

يقظى

(
yaqz
) ص . ع . امراة يقظى : زن بيدار و هشيار . ج : يقاظى .

يقق

(
yaqaq
) ا . ع . پنبه . و پيه خرمابن .

يقق

(
yaqaq
) و (
yaqeq
) ص . ع . ابيض يقق : نيك سپيد . ج : يقائق . يق : بيض يقائق . و ابيض يقق كذلك .

يققة

(
yaqaqat
) ا . ع . قطعه‌اى از پيه خرمابن .

يقن

(
yaqn
) و (
yaqan
) م . ع . يقن الامر يقنا و يقنا ( از باب سمع ) : ثابت و واضح گرديد آن كار و بتحقيق رسيد . و يقنت الامر و به : ثابت و واضح كردم آن كار را و يقين نمودم بر آن و دانستم آن را .

يقن

(
yaqan
) ا . ع . بىگمانى