تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2834

مساهمون:

ص٢٨٣٤
صمغ يمنى نيز گويند .

كمام

(
kem m
) ا . ع . ج . كمامة .

كمام

(
kem m
) ا . ع . آنچه بدان دهان شتر را بندند تا نگزد . و توبرهء اسب و مانند آن . ج : اكمة (
akemmat
) .

كمامة

(
kem mat
) ا . ع . غلاف شكوفه . و غلاف شكوفهء خرما . ج : كمام . ج ج . اكمة (
akemmat
) . و آنچه بدان دهان شتر را بندد تا نگزد . و توبرهء اسب و مانند آن .

كمان

(
kam n
) ا . پ . ج . كم : چيزهاى كم و اندك و ناقص و ناتمام .

كمان

(
kam n
) ا . پ . هر چوب خميده‌اى كه از يك سر آن تا بسر ديگرش زهى سخت محكم بسته باشند و بتازى قوس گويند . و نام برج نهم از دوازده برج فلكى . و كمان آسمانى و يا كمان بهمن و يا كمان رستم و يا كمان سام و يا كمان شيطان : آژفنداك و قوس قزح . و كمان حكمت : نوعى از منجنيق كه بدان تيراندازى كنند . و كمان زنبورى : تفنگ و بندق . و كمان ساده : آفتاب . و مهتاب . و خورشيد . و كمان فلك : برج نهم از دوازده برج فلكى . و كمان گردون : آژفنداك . و برج نهم . و كمان قروهه و يا كمان گروهه و يا كمان مهره : كمانى كه بدان گلوله اندازند .

كمان ابرو

(
kam n - abru
) ص . پ . كسى كه ابروى وى خميده مانند كمان باشد . و معشوق .

كمان افكن

(
kam n - afkan
) ص . پ . آنكه كمان مىكشد و تير مىاندازد .

كمان‌آور

(
km n - var
) ص . پ . كماندار و كمانكش و تيرانداز .

كمان‌پشت

(
kam n - poct
) ص . پ . آنكه پشت وى خميده باشد .

كمان جوله

(
kam n - jule
) ا . پ . غلاف كمان . و جائى كه در آن كمان گذارند .

كمانچه

(
kam n - ce
) ا . پ . مصغر كمان يعنى كمان كوچك . و كمانى كه زنان بدان پنبه زنند . و نام سازى از جنس رباب . و كمان كوچكى كه بدان رباب را نوازند . و شكلى مانند كمان كه بر بالاى فرمان پادشاهان كشند و آن بمنزلهء طغرا باشد . و پياله و ساغر . و كمانچه زدن : فتنه برانگيختن و هنگامه برپا كردن .

كمان‌خانه

(
kam n - x ne
) ا . پ . گوشهء كمان .

كماندار

(
kam n - d r
) ا . پ . آنكه داراى كمان باشد و كمانكش و تيرانداز و كسى كه كمان بدست مىگيرد .

كماندارى

(
kam n - d ri
) ا . پ . تيراندازى .

كماندان

(
kam n - d n
) ا . پ . غلاف كمان و كمان جوله .

كمانساز

(
kam n - s z
) ا . پ . كمانگر و آنكه كمان مىسازد .

كمانكش

(
kam n - kac
) ا . پ . كماندار و تيرانداز . و ابروى كمانكش : ابروى مانند كمان .

كمانگر

(
kam n - gar
) ا . پ . كمان‌ساز و آنكه كمان مىسازد . و باصطلاح مردم هند : شكسته بند .

كمانگردن

(
kam n - gardan
) ا . پ . شتر نجيب بزرگ قوى كه داراى دو كوهان باشد . و هر چيز نحيف و ضعيف كه جز رگ و پى و استخوان چيزى در وى نمودار نباشد .

كمان‌گوشه

(
kam n - guce
) ا . پ . گوشهء كمان .

كمان‌گير

(
kam n - gir
) ا . پ . كماندارى كه در فن تيراندازى بىنظير باشد . و لقب پهلوانى آرش نام و بطور افسانه گويند تيرى از آمل بمرو پرتاب كرد كه چهل روز مسافت ميان آن دو شهر است .

كمانه

(
kam ne
) ا . پ . چوب كج و خميده‌اى كه بر آن دوال و يازه بندند و بدان بر ماه و مثقب و مانند آن را بگردانند و نيز ساز كمانچه و چنگ را بنوازند . و قوس و كمان . و ساز كمانچه . و چنگ . و پيالهء شرابخورى . و جاهجو و كاريز كن و چاخو . و كان كن و معدنچى و نقب كن . و چاهى كه چاخويان و مقنيان جهة امتحان آب در زمين فرو برند .

كمانى

(
kam ni
) ص . پ . قوسى و كج و خميده .

كم‌آواز

(
kam - v z
) ص . پ . آنكه بانگ سخنان وى زير باشد و پست سخن گويد .

كمأه

(
kam'ah
) ا . پ . انواع غارچها از قبيل غوشنه و غويشه و هكل و فطر و دنبلان و جز آنها .

كماهه

(
kom he
) ا . پ . تعويذ و هر آنچه بر بازو جهة دفع چشم زخم بندند .

كما هى

(
kam hiya
) پ . كلمهء مأخوذ از تازى يعنى همچنان كه هست و راست است .

كماى

(
kom y
) ا . پ . گياهى بغايت بدبوى . و نام پهلوانى ايرانى .

كمايش

(
kam yec
) ا . پ . كار و امور . و مباشرت امور .

كمايوك

(
kom yuk
) ا . پ . رفيده و بالش مانندى كه به روى آن خمير نان را گسترده بر ديوار تنور چسبانند .

كمب

(
komb
) ا . پ . نام شهرى از توابع رى كه اكنون بقم معروف است .

كمبار

(
kamb r
) ا . پ . ريسمانى كه از ليف خرمابن و يا درخت نارجيل سازند .

كم‌بخت

(
kam - baxt
) ص . پ . بىطالع و بدبخت .

كم‌بختى

(
kam - baxti
) ا . پ . بدبختى