تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2285

مساهمون:

ص٢٢٨٥

ع

ع

(
ayn
) ا . ع . حرف بيست و يكم از الفباى فارسى و حرف هيجدهم از الفباى ابتثى و حرف شانزدهم از الفباى ابجدى و آن را عين تلفظ كنند و عين مهمله و عين غير منقوطه نيز گويند و در حساب جمل هفتاد بشمار آيد و اين حرف از حروف مخصوص زبان تازى است و در زبان فارسى مانند الف صدا مىكند و در كلماتى ديده مىشود كه فارسيان از زبان تازى گرفته‌اند مانند عمر و عالى و عارض و يا در كلماتى كه تازيان در آن تصرف كرده‌اند مانند عاقر قرحا و نعناع و جز آن .

عا

(
ab
) ا . ع . كلمه‌ايست كه بدان بز را زجر كنند و رانند .

عاب

(
b
) م . ع . عاب عابا و عيبا و عيبة و معابا و معابة و معيبا . مر . عيب .

عاب

(
b
) ا . ع . عيب .

عابث

(
bes
) افا . ع . بازىكننده . و كنندهء كارى كه فايده و سودى در آن نباشد .

عابد

(
bed
) ص . ع . كسى كه منقاد باشد و خاضع بود و خدا را پرستش كند . و عابد الوثن : كسى كه بت را مىپرستد و ستايش مىكند . و كذلك عابد الشمس و غيرها . ج : عباد و عبد و عبدة .

عابد

(
bed
) ا و ص . پ . - مأخوذ از تازى - پرستش‌كنندهء خدا و زاهد . و گوشه نشين و كهبد .

عابدات

(
bed t
) ع . ج . عابدة .

عابدانه

(
bed ne
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بطور تقديس و زهد و زاهدانه . و بطور بندگى خدا .

عابدة

(
bedat
) ص . ع . زن پرستش كننده و ستايش كننده ( مونث عابد ) . ج : عابدات .

عابدية

(
bediyyat
) ا . ع . گروهى از تازيان .

عابر

(
ber
) ا . ع . نام پسر شالخ بن ازفخشد بن سام بن نوح .

عابر

(
ber
) ص . ع . با اشك . يق : رجل عابر و امراة عابر . و عابر سبيل : راه گذر و مسافر .

عابر

(
ber
) ا . ع . ج . عبر .

عابر

(
ber
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - عبور كننده و راهگذر .

عابرة

(
berat
) ص . ع . لغة عابرة : لغت جايز و روان .

عابس

(
bes
) ص . ع . ترش روى و عبوس‌كننده . ج : عوابس .

عابس

(
bes
) ا . ع . شير بيشه .

عابية

(
biyat
) ا . ع . زن نيكو روى خوشگل .

عاتب

(
teb
) ص . ع . عتاب‌كننده . و خشمگين .

عاتر

(
ter
) ا . ع . فرج نعوظ كرده . ج : عتر . و . از اعلام زنان است .

عاتق

(
teq
) ا و ص . ع . آزاد . و داراى شرف . و مى كهنه . و مى كه مهر از آن برداشته باشند . و خيك فراخ . و دختر نوجوان و دختر نوبالغ . و زن بىنكاح . و زن جوان در خانهء پدر مانده . و دوش . و جاى چادر پوشيدن از دوش . و ميان كتف و بن