آرد گندم و جو . و خشكى كه مانند سبوس در سر آدمى بهم رسد . و ريزه چوبى كه از دم اره ريزد . و كرمى كه در انبار گندم و جو افتد .
و كف .
سبوسهناك
(
sabuse - n k
) ص . پ .
سرى كه مبتلا بسبوسه باشد . و سبوسدار .
سبوط
(
sobut
) و
سبوطة
(
sobutat
) م . ع . سبط سبوطا و سبوطة و سباطة . مر . سباطة .
سبوع
(
sobu '
) ا . ع . هفته و اسبوع .
سبوعا
(
sobuan
) ا . ع . هفت بار .
يق : طاف بالبيت سبوعا .
سبوغ
(
sobuq
) م . ع . سبغ الشيئ سبوغا ( از باب نصر ) : دراز شد آن چيز بسوى زمين . و سبغت النعمة : تمام و فراخ شد نعمت . و سبغ لبلده : مايل شد بسوى شهر خود و رسيد آن را .
سبول
(
sobul
) ع . ج . سبيل .
سبولة
(
sabulat
) و (
sobulat
) ا . ع .
خوشه و خوشهء پر از دانه .
سبه
(
sabah
) و (
sabh
) م . ع . رفتن عقل از پيرى ( و الفعل من سمع ) . يق : سبه سبها و سبها ( مجهولا ) : خرف گرديد .
سبه
(
sabeh
) ص . ع . رجل سبه :
مرد متكبر .
سبهلل
(
sabahlal
) ا و ص . ع . بىكار و معطل . و جاءنا سبهللا يعنى آمد ما را بىسلاح و بىهيچ چيز ديگر و يا متكبرانه و بىپروايانه آمد و يا آمد نه براى كار دنيا و نه براى كار آخرت . الحديث : لا كره ان ارى احدكم سبهللا . و قولهم :
الضلال بن سبهلل : چيز باطل .
سبى
(
saby
) ا . ع . برده . و غريب وطن . ج سبى (
sobiyy
) . و زنان بدانجهت كه اسير مىكنند دلها را و يا خودشان برده و اسير مىگردند و لا يقال ذلك للرجال .
سبى
(
saby
) ص . ع . قوم سبى :
گروه اسير شده ( وصف بالمصدر ) .
سبى
(
saby
) م . ع . سبى سبيا و سباء . مر . سباء .
سبئ
(
sabi '
) ا . ع . سبئ الحية :
پوست مار .
سبى
(
sabiyy
) ا . ع . برده ( يستوى فيه المذكر و المؤنث ) . ج : سبايا . و چوبى كه آن را توجبه از جائى به جائى برد . و پوست مار كه برافگند او را .
سبى
(
sobiyy
) ا . ع . ج . سبى (
saby
) .
سبيب
(
sabib
) ا . ع . همدشنام مرد . و موى دم . و موى پيشانى . و فش اسب . و يك دسته موى و گيسو . ج : سبائب . و منه :
سبائبه تجول على صدره .
سبيبة
(
sabibat
) ا . ع . جامهء كتان تنك .
ج : سبائب . و يكدسته موى . و انبوهى درختان عضاة .
سبيبى
(
sebbib
) م . ع . سبه سبا و سبيبى . مر . سب .
سبئة
(
sabeat
) ا . ع . مى .
سبية
(
sabiyyat
) ا و ص . ع . زن برده .
ج : سبايا . و مى كه از شهرى بشهرى برند .
و مرواريد كه غواص برآورده باشد . و نام ريگى .
سبيج
(
sabij
) ا . ع . پيراهن بىآستين .
و شاماكچه . و جامهء از پشم سياه .
سبيجة
(
sabijat
) ا . ع . گليم سياه و شاماكچه .
سبيخ
(
sabix
) ا . ع . قطعهاى از پنبهء پهن كرده كه دارو بر آن پاشند . و پر افتادهء از مرغان . و باغندهء پيچيدهء از پنبهء زده شده و از پشم و جز آن . و خواب سخت . ج :
سبائخ .
سبيخة
(
sabixat
) ا . ع . يك نوالهء از پنبهء زده شدهء باغنده . و خواب سخت . ج : سبائخ .
سبير
(
sebir
) ا . پ . مملكت وسيعى در شمال آسيا واقع در ما بين جبال اورال و اقيانوس پاسيفيك و پايتخت آن سابقا شهر توبولسك بود و اين مملكت كه بيشتر سطح آن از مردابهاى منجمد و جنگلهاى بزرگ پوشيده شده غير مسكون و غير مزروع است و معدن طلا و نقره و مس و و پلاتين در كوههاى آن فراوان مىباشد .
سبيطر
(
sabaytar
) ا و ص . ع . دراز .
و مرغى نيك دراز گردن كه پيوسته در آب باشد و ماهى گيرد .
سبيع
(
sabi '
) ا . ع . هفت يك . و نام پدر بطنى از تازيان .
سبيكة
(
sabikat
) ا . ع . پارهء نقرهء گداخته و مانند آن . ج : سبائك . و نام مردى .
سبيكه
(
sabike
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قطعهاى از طلا و يا نقرهء گداخته و در قالب ريخته . و شمش و شوشهء طلا و نقره . و سيمين سبيكه : خفچهء نقره .
سبيل
(
sabil
) ا . ع . راه . و راه روشن و گاه مؤنث آيد . ج : سبل و سبول . و راه ميانه . و راه راست . قوله تعالى :
وَ عَلَى اللَّهِ قَصْدُ السَّبِيلِ
. و قصد . و مذهب .
و حرمت . و مخرج . و آنچه بدان بر ديگرى پيوندند . و سبب . و قوله تعالى :
يا لَيْتَنِي اتَّخَذْتُ مَعَ الرَّسُولِ سَبِيلًا
اى سببا و وصلة . و سبيل الله : قتال با كافران در راه خداى . و هر چيز خير كه بر آن امر وارد شده . و ابن السبيل : پسر راه يعنى آينده و رونده . و مسافرى كه از جهت مردن يا ماندن ستور و يا بيمار شدن آن در راه مانده باشد .
سبيل
(
sebil
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بروت و شارب و درز و موهائى كه بر پشت لب پائين روئيدهاند . و موهائى كه بر اطراف