تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 66

مساهمون:

ص٦٦
و بزرگى و دليرى كسى مىكند . و ابرو تنگ كردن يا ابرو نازك كردن ف ل . : تكبر نمودن . و ابرو جنبانيدن و يا ابرو زدن : اشاره كردن . و رضا دادن .

ابرواز

(
abrav z
) ا . ع . مر ابرويز .

ابروان

(
abrov n
) ج . پ . ابرو . و صبح و عصر .

ابروز

(
abruz
) ا خ . پ . كوهى در نزديكى همدان . و كوه البرز .

ابرو صنام

(
abru - san m
) پ . و ابرو صنم (
abru - sanam
) ا . پ . لفاح و يبروج الصنم .

ابرو فراخى

(
abru - fer xi
) ا . پ . خوشدلى . و خوش‌منشى . و گشاده‌روئى و تازه روئى . و همت و سخاوت .

ابرو كمان

(
abru - kam n
) ص . پ . آنكه ابروى وى مانند كمان باشد .

ابرو كن

(
abru - kan
) ا . پ . مقاشى كه زير ابرو را بدان مىكنند .

ابرو گشاده

(
abru - goc de
) ص . پ . شخص خوشحال و خوش محضر .

ابرونتن

(
abrunaten
) ف ل . پ . بلغت زند مردن و فوت شدن .

ابرو هلال

(
abru - hel l
) ص . پ . آنكه ابروى وى مانند ماه نو باشد .

ابرويز

(
abarvayz
) ا خ . ع . نام پادشاهى از پادشاهان فارس كه پرويز باشد .

ابره

(
abrah
) ص . ع . سفيد شفاف . و سرخ .

ابره

(
abre
) ا . پ . روى جامهء دولا . و آنچه در زير آن بود آستر .

ابره

(
obarah
) ا . پ . هوبره .

ابره

(
ebarah
) ا . پ . ميوهء نورس و نو باوه و نوبر .

ابرهام

(
abarh m
) ا . پ . طبيعت و اصل و جوهر . و ا خ . فرشته‌اى كه تدبير عالم كند . و يكى از اسمهاى حضرت ابراهيم خليل الرحمن .

ابرهة

(
abrahat
) ا خ . ع . نام سه نفر از پادشاهان يمن : 1 - ابرهة بن الحارث كه ذو المنار نيز گويند . 2 - ابرهة بن الصبا كه بعلم و دانائى مشهور بوده است . 3 - ابرهة بن الاشرم الحبشى كه ويرا ابو يكسوم نيز گويند و اين ابو يكسوم همان رئيس اصحاب الفيل است كه خداوند جل شأنه در قرآن مجيد مىفرمايد .

ابرهه

(
abrahe
) ا . پ . پرنده‌اى بسيار كوچك . و ا خ . سر كردهء اصحاب فيل كه بدون غلبه و ظفر به مكه آمده و در خيال خراب كردن آن شهر مقدس و خانهء كعبه بود و موفق نشد و همين ابرهه است كه ابو يكسوم گويند و در صنعا در مقابل كعبه بناى كليسا نمود .

ابرهيميه

(
ebrahimiye
) ا . پ . يك نوع آشى كه از غوره مىپزند و از غذاهاى مقوى مىباشد . صاحبان فرهنگ اين كلمه را مأخوذ از تازى نمىدانند .

ابرى

(
abri
) ص . پ . ابردار شده . و مختلف اللون گشته . و كاغذ ابرى ا . : كاغذ ضخيم و درخشانى كه از كشمير آورند . و نيز كاغذ الوانى كه به آب شنبليله مىسازند . و بهترين ابريهاى اين زمان يك نوع ابرى است كه در همدان شخص صحافى مىساخته است .

ابرى

(
abriy
) ص . ع . تيز و سوراخ كننده وا . سوزن فروش .

ابرئاء

(
abre '
) ع . ج برئ .

ابرية

(
abriat
) ا . ع . سبوسهء سر .

ابريج

(
ebrij
) ا . ع . شيرزنه .

ابريز

(
ebriz
) ا . ع . طلاى خالص .

ابريسم

(
ebrisam
) و (
abrisam
) ا . ع . مر . ابريشم .

ابريشم

(
abricam
) و (
abricom
) ا . پ . تارهاى باريك و درخشانى كه حاصل مىگردد از يك قسم بيدى كه آن را كرم ابريشم مىنامند و اين كرم كه از نوع بوم بيكس و از جنس پروانهء شب محسوب مىگردد تغذيه‌اش از برگ درخت توت يا از برگ آيلانت مىباشد . و آيلانت به زبان اهالى جزيرهء ملوك درخت بزرگ و قشنگى را گويند كه كرم ابريشم از برگ آن تغذيه مىكند و جهت همين مصرف اين درخت را بپاريس و ساير محال فرانسه برده در تفرجگاهها و باغهاى عمومى غرس كرده‌اند و مردم فرانسه آن را ورنى دو ژاپون وار برد و سيل نيز مىگويند . از يك پيلهء كرم ابريشم ممكن است تارى بدست آورد كه طول آن 300 متر باشد . گويند پوشيدن لباس ابريشمين منع از توليد شپش مىكند و بر قوهء باه مىفزايد و از اين جهت است كه زنهاى كثير الشبق لباسهاى ملصق بر بدن خود را از ابريشم قرار مىدهند . ابريشم بطور كنايه تار ساز را نيز گويند .

ابريشمى

(
abricami
) ص . پ . منسوب بابريشم . و ا . تاجر ابريشم فروش .

ابريشمين

(
abricomin
) ص . پ . منسوب به ابريشم .

ابريشمين

(
abreycemin
) ص . پ . ابريشمين و منسوب به ابريشم .

ابريق

(
ebriq
) ا . ع . - معرب آبريز - آفتابه و كوزه و چاكل . و شمشير درخشان . و زن خوشگل . و كمان مخطط . ج : برّاق و اباريق .

ابرئلال

(
ebrel l
) م . ع . ابرأل الديك ابرئلالا : پرهاى گردن را واكرد آن خروس براى جنگ .

ابرين

(
abrin
) ا . ع . ريگ توده‌اى در يمامه .

ابز

(
abz
) م . ع . ابز الظبى ابزا و
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 66 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )