و شتابى كردن .
بلهق
(
belheq
) ا . ع . زن بسيار كلام .
و سخت سرخ .
بلهق
(
balhaq
) ا خ . ع . موضعى .
بلهنية
(
bolahniat
) ا . ع . فراخى عيش ج : بلاهى و يا بلاهن .
بلهور
(
balahvar
) ا . ع . مكان فراخ .
بلهوس
(
bolhavas
) ص . پ . بسيار هوس . و بسيار آرزو .
بلهوسى
(
bolhavasi
) ا . پ . سبك رائى و گذارش وقت به آرزو و هوس بسيار . و بلهوسى داشتن ف ل . : آرزو و هوس بسيار داشتن . و بلهوسى كردن :
گذرانيدن وقت را بهوس و آرزوى بسيار .
بلى
(
bely
) ص . ع . فلان بلى اسفار :
فلان سفر آزموده و كهن و لاغر گشته در آن است . و بلى شر : غالب در بدى و آزموده كار در وى . و بلى مال : دانندهء مصالح مال و سياست آن . ج . ابلاء مر . بلو .
بلى !
(
bal
) ع . كلمهء ايجاب بمعنى آرى - و هى جواب استفهام معقود بالجحد توجب ما يقال لك .
بلى
(
bel
) م . ع . بلى الثوب بلى و بلاء ( از باب سمع ) : كهنه گرديد آن جامه . و بليت الناقة ( مجهولا ) : بلية گردانيده شد ناقه .
بلى
(
bali
) پ . كلمهء جواب و بمعنى آرى .
بلى
(
ball
) و (
bell
) و (
boll
) و (
baliy
) و (
beliy
) و (
belliy
) ا . ع . علم است مر بعد و دورى را .
و يا بمعنى اقصاى زمين است يقال هو بذى بلى : او چنان دو راست كه حالش معلوم نمىشود و در آن چند لغت ديگر آمده از اين قرار هو بذى بليان (
zi - belliy n
) و (
zi - balay n
) و (
zi - beliy n
) و (
zi - belayy n
) و (
zi - balayy n
) (
zi - baly n
) و ذى بل و قول خالد : اذا كان الناس بذى بلى (
baliyyen
) و ذى بلين (
beliyyen
) يريد تفرقهم و كونهم طوائف بلا امام و بعد بعضهم من بعض . و نيز بلى ا خ . : موضعى است پس يمن و يا از اعمال هجر .
بلى
(
baliy
) ا خ . ع . قبيلهاى از قضاعة - بلوى منسوب بدان .
بلى
(
boll
) ا . ع . توانگرى پس از افلاس .
بليات
(
baliyy t
) ع . ج بلية (
baliyat
) .
بلياد
(
baly d
) ا . پ . لباس سادهء بىزينت .
بليار
(
baly r
) ا . پ . لباس ظريف و مزين .
بلياش
(
baly c
) ا خ . پ . نام يكى از پادشاهان خوارزم .
بليان
(
baly n
) ا خ . پ . خضر پيغمبر عليه السلام . و قريهاى از ولايت كازرون فارس كه بسيارى از اوليا در آنجا مدفوناند .
بليان
(
baly n
) و (
balay n
) و (
balayy n
) و (
belayy n
) و (
belleyy n
) (
belleyy n
) ا . ع . علم است مر بعد و دورى را و يا بمعنى اقصاى زمين يقال هو بذى بليان . مر . بلى (
ball
) . و يا ا خ . موضعى پس يمن و يا از اعمال هجر .
بليان
(
boly na
) ا . ع . يق ذهب بذى هليان و بذى بليان يعنى به جائى رفت كه كسى نمىداند كجاست .
بلية
(
baliyat
) ا . ع . ناقهاى كه بر گور خداوندش بستندى تا بميرد - و تازيان چنان گمان مىكردندى كه صاحبش بر آن ناقه محشور خواهد شد . ج : بلايا . و آزمايش . و سختى و رنج و آزار . و دريافت چيزى و كشف آن .
بليت
(
balit
) ا . پ . - مأخوذ از انگليسى - چك برات . و چك راهدارى و جز آن .
بليت
(
bolayt
) ا . پ . بله و گول و كودن .
بليت
(
bellit
) ص . ع . بسيار خاموش .
و مرد خردمند و دانا .
بليث
(
balis
) ا . ع . علف ريزهء خشك دو ساله كه سياه گرديده باشد .
بليث
(
balis
) ص . ع . دميث بليث :
از اتباع است يعنى نرم خوى .
بليج
(
belij
) ا . پ . قدر و اندازه و مقدار و وجب و شبر .
بليج
(
belij
) ا . ع . معرب بيله . و بليج السفينة : بيلهء كشتى .
بليحاء
(
bolayh '
) ا . ع . گياه اسليخ كه مستعمل صباغان مغرب است .
بليخ
(
balix
) ا . خ . ع . رودى در جزيره .
ج : بلخ (
bolx
) .
بليد
(
balid
) ص . ع . كندخاطر . و كند و افسرده دل كه بنشاط نيايد .
بليد
(
balid
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كندذهن - و كودن . و بىوقوف .
بليد
(
bolayd
) ا خ . ع . دهى نزديك ينبع .
بليدة
(
bolaydat
) ا . ع . - مصغر بلدة - روستا و ده .
بليغ
(
baliq
) ص . ع . مرد فصيح رسانندهء سخن آنجا كه خواهد . و كلام بليغ :
سخن تمام با مراد . ج : بلغاء (
bolaq
) .
بليغ
(
baliq
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - رسا . و رسانندهء علم بمرتبهء كمال . و تيز زبان . و سعى بليغ : سعى رسا .
بليغانه
(
baliq ne
) م ف . پ . بطور فصاحت و بلاغت و بطور رسائى .
بليق
(
bolayq
) ا خ . ع . نام آبى . و نام اسبى كه از همهء اسبان سبقت بردى و با اين وصف بدنام شده بود و منه المثل : يجرى بليق و يذم بليق در حق كسى گويند كه احسان كند و مردم او را ببدى ياد نمايند .
بليل
(
balil
) ا . پ . مر . بليله .
بليل
(
balil
) ا . ع . آواز . و باد سرد