تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 546

مساهمون:

ص٥٤٦
آن . و نوكر و خادم .

بد

(
bod
) ص . پ . صاحب و خداوند . مانند سپهبد و كهبد و هيربد .

بد

(
bod
) پ . كلمهء فعل مخفف بود .

بد

(
badd
) ا . ع . تعب و ماندگى .

بد

(
badd
) م . ع . بده بدا ( از باب نصر ) : پريشان كرد ويرا و بازداشت آن را . و جدا داشت . الحديث : انه كان يبد ضبعيه فى السجود يعنى جدا مىكرد دو بازوى خود را در سجده . و بدر جليه : از هم جدا داشت هر دو پا را . و بد سرجه : بداد ساخت براى زين .

بد

(
bedd
) ا . ع . مانند و همتا .

بد

(
bodd
) ا . ع . پشه . و معرب بت . ج : بددة (
bedadat
) و ابداد . و بتخانه و صورتخانه . و بهره‌اى از هر چيز . و عوض . و جدائى . و چاره . و لابد : نيست جدائى . و لا بد لك منه : نيست ترا چاره‌اى از آن .

بدء

(
bad '
) ا . ع . آغاز يق لك بدؤه : تراست آغاز آن . و نخست افعله بدء او اول بدء : بكن اين را نخست - و در اين معنى لغات ديگر آمده بديق تفصيل : بادى بدء و بادى بدى و تسكين الياء ايضا من بادى و موضعها النصب . و بادى بداة و بداة ذى بدء و بداءة ذى بداءة و بدءة ذى بدءة و بداءة ذى بدئ و بداءة ذى بدائ و بدءة بدء و بدئ بدء و بدء بدء و بادئ بدئ و بادئ بدئ ككتف و بدئ ذى بدء و بادئ بدء و بادى بدا و بدا بدء . و بداة بدءة و بادى بد و بادى بدا . و مهتر نخستين در مهترى . و جوانان با فرهنگ . و بخش از جزور قمار . ج : ابداء و بدوء . و چاهى كه در اسلام كنده باشند . و نخستين هر چيزى - مقابل عود - يق رجع عوده على بدءه : بازگشت به همان راه كه آمده بود - و در اين معنى سه لغت ديگر است : رجع فى عوده و بدئه و رجع عودا و بدء و رجع فى عودته و بدءته . و يقال فعل ذلك عودا و بدء و فى عوده و بدئه و عودته و بدءته .

بدء

(
bad '
) م . ع . بدء به بدء ( از باب فتح ) : آغاز كرد به آن . و بدء الشيئ : از نو بيرون آورد آن چيز را . و بدء من ارضه : از بلد خود بيرون رفت . و بد الله الخلق : آفريد خدا خلق را . و بدئ ( مجهولا ) : مبتلا گرديد به آزار جدرى يا حصبه . و بيمار شد . و متى بدئ فلان اى متى مرض يسأل به عن الحى و الميت . و بدء البئر بدء ( نيز از باب فتح ) : كند چاه را . و بدء الشى : حادث شد آن چيز .

بدء

(
bad '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - به دو و آغاز . و بدء كلام : آغاز سخن .

بدا

(
bad
) ا . ع . پليدى رقيق . و پيوند اندام مردم . ج : ابداء و آغاز . مر . بدء . و ا خ . موضعى در شام نزديك وادى القرى .

بدا

(
bad
) پ . شرارت و بد كردارى . و سخن زشت . و فحش . و سخن بىادبانه .

بدا

(
bad
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - به ياد آمدن مطلبى . و بخاطر آمدن چيزى كه از پيش نبود .

بدا

(
bad
) پ . كلمهء افسوس يعنى دريغا بر بدكردارى او - ضد خوشا .

بداء

(
bad '
) ا . ع . امريكه در خاطر بگذرد كه از پيش نگذشته بود .

بداء

(
bad '
) م . ع . بدى بدوا و بداء و بداءة . مر . بداءة .

بداء

(
badd '
) ص . ع . - مؤنث ابد - زن بزرگ اندام . و زنى كه اعضاى او و يا هر دو دست و يا هر دو رانش از هم دور باشد . و زن ستبر ران . و ج ا خ . نام جماعتى .

بداء

(
bodd '
) ع . ج بادى .

بداءة

(
bad at
) م . ع . بدا الامر بدوا و بداء و بداءة و بدوء و بدوا ( از باب نصر ) : ظاهر و آشكار گرديد آن كار . و بدا له فى الامر بدوا و بداء و بداءة : نشأ له فيه راى و ظهر له ما لم يظهر اول . الحديث : بد الله عز و جل يبليهم اى قضى بذلك . و بد القوم بدوا و بداء و بداوة و بداوة : بسوى باديه درآمدند آن قوم و اقامت نمودند در آن الحديث : من بدا جفا اى من نزل البادية صار فيه جفاء الاعراب . و بدا : حدث كرد . و ريد . و سرگين انداخت .

بداءة

(
bad at
) ا . ع . آغاز . مر . بدء (
bad '
) . و بديهه .

بداءة

(
bad at
) و (
bod at
) ا . ع . آغاز . و سخن ناانديشيده .

بداءة

(
bed at
) ا . ع . اول هر چيز .

بداءة

(
bad at
) ا . ع . آغاز و اول هر چيزى يق كان ذلك فى بداتنا .

بداة

(
bad'at
) و (
bod'at
) و (
bed'at
) ا . ع . آغاز يق لك البداة . و بخش از جزور قمار . و اول و نخستين هر چيز .

بداة

(
bod'at
) ا . ع . آغاز و اول هر چيزى و گياهى .

بداة

(
bad t
) ا . ع . سماروغ . و نوعى از خاك . و يا خاك زيرزمين .

بداح

(
bad h
) ا . ع . زمين فراخ و يا فراخ و نرم . ج : بدح (
bodoh
) .

بداح

(
bed h
) ع . ج بدح (
bedh
) .

بداحوال

(
bad - ahv l
) ص . پ . و م ف پ . بدحال و سخت بيمار و بدخوى . و بد احوال شدن ف ل . : ناخوش سخت
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 546 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )