اوعقك : چه چيز شتابانيد ترا .
ايعاك
(
i ' k
) م . ع . در خاك ماليدن چيزى و غلطانيدن سگ شكار را در خاك . و انبوهى كردن شتران بر آبخور . و سخت افتادن در دويدن و رفتن . و كارزار كردن دليران چنان كه درهم آويزند .
ايغار
(
iq r
) م . ع . اوغر القوم ايغارا :
در سختى گرما درآمدند آن قوم . و اوغر اللبن و غيره ايغارا : سنگ تافته انداخت در شير و جز آن تا بجوشد . و اوغر الماء :
گرم كرد آب را و جوشانيد آن را و انداخت در آن آب گرم خوك زنده را جهت اورود كردن و سپس آن را ذبح كرد . و اوغر اليه :
پناه گرفت بسوى آن . و اوغر العامل الخراج : تمام رسيد خراج به عامل آن .
و نيز ايغار : دادن خراج را بپادشاه در پنهانى و فرار از عمال آن . و بخشيدن پادشاده زمينى را بشخصى بدون خراج . و اوغر و ابينهم ميغرة : ميقات و وعدهگاه قرار دادند در ميان خود . و ايغار بمعنى ضمان خراج را از لغات مولده دانند .
ايغاف
(
iq f
) م . ع . اوغف ايغافا :
شتافت . و اوغفت المراة : جنبانيد آن زن خود را از نشاط در زير مرد هنگام جماع .
و اوغف الرجل : سخت رفت آن مرد چنان كه بىتاب گرديد . و نيز آنقدر خورد از طعام كه بسنده باشد . و اوغف الخطمى :
زد خطمى را تا لعاب بيرون آورد . و اوغف الكلب : زبان بيرون انداخت آن سگ از تشنگى . و نيز ايغاف : سست بينائى گرديدن .
ايغال
(
iq l
) م . ع . اوغل فى السير ايغالا : تيز و تند رفت . و اوغل فى البلاد : سفر كرد در شهرها . و جاى دور رفت . و اوغل فى العلم و غيره :
مشغول گرديد بعلم و جز آن و مبالغه نمود در آن . و اوغل فى الارض : دور شد از آن زمين . و اوغلته الحاجة : از جائى به جائى برد آن را حاجت و شتابانيد آن را .
ايغده
(
iqode
) و (
ayqode
) ص . پ .
سبكسار و بيهودهگوى .
ايغر
(
ayqer
) ص . پ . - مأخوذ از تركى - فحل و نر و گشن .
ايغرى
(
ayqeri
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - گشنى . و به ايغرى درآمدن ف م . :
گشنى كردن .
ايغور
(
iqur
) و ايغورا
(
iqur
) ا خ . پ .
ملك معمورى از تركستان شرقى كه در انتهاى شرقى چين ممتد شده .
ايفا
(
if
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اداى حق . و پرداخت عهد و پيمان . و ايفاى مراسم صداقت : اداى مراسم صداقت .
ايفاء
(
if '
) م . ع . اوفيت بالعهد ايفاء :
ادا كردم آن عهد و پيمان را . و اوفى فلان نذره : پرداخت فلان نذر خود را .
و اوفيته حقه : پرداختم حق او را . و اوفى على الشيئ : برآمد و مشرف شد بر آن چيز . و اوفى القوم : آمد آن قوم را .
ايفاد
(
if d
) م . ع . اوفده عليه و اليه ايفادا : برسولى فرستاد او را نزد وى .
و اوفد عليه : مشرف شد و برآمد بر آن .
و اوفد فلانا اليه : فرستاد فلان را بسوى آن . و اوفد الظبى : بلند كرد آن آهو سر خود را و آستيخ كرد گوشهاى خود را .
و اوفد فلان : شتافت فلان . و اوفد الشيئى : بلند شد آن چيز .
ايفاز
(
if z
) م . ع . اوفزه ايفازا :
شتابانيد آن را .
ايفاض
(
if z
) م . ع . اوفض ايفاضا :
شتافت . قوله تعالى :
كَأَنَّهُمْ إِلى نُصُبٍ يُوفِضُونَ .
و اوفض الابل : پراكنده كرد شتران را . و اوفض لفلان : گسترد از براى فلان بساطى تا بر روى زمين نه نشيند
ايفاع
(
ayf '
) ع . ج يفع (
yafa '
) .
ايفاع
(
if '
) م . ع . ايفع الغلام ايفاعا : گواليد آن كودك و نزديك بلوغ رسيد .
ايفاغ و ايفاق
(
if q
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - غمازى . و خوشامدگوئى .
ايفاق
(
if q
) م . ع . اوفقت السهم و به ايفاقا : سوفار تير را در زه كمان نهادم تا بيندازم . و اوفق القوم لفلان :
نزديك شدند آن قوم بفلان و سخنشان با هم موافق آمد . و اوفقت الابل : صف بستند آن شتران و برابر هم گرديدند . و اوفق لفلان لقاؤنا ( مجهولا ) : بناگاه ملاقات فلان دست داد ما را .
ايفده
(
ifode
) ص . پ . سبكسار و بيهوده گوى . و لافزن .
ايق
(
ayq
) ا . ع . استخوان باريك ساق و يا ذراع ستور و آنجائىكه ريسمان بدان مىبندند .
ايقاب
(
iq b
) م . ع . اوقب الرجل ايقابا : گرسنه گرديد آن مرد . و اوقب الشيئى : در وقبه داخل كرد آن چيز را . مر .
وقبة (
vaqbat
) .
ايقاح
(
iq h
) م . ع . اوقح الحافر ايقاحا : سخت شد آن سم . و نيز ايقاح :
كم شرم و يا بىشرم شدن .
ايقاد
(
iq d
) م . ع . اوقد النار ايقادا :
برافروخت آتش را . قوله تعالى :
كُلَّما أَوْقَدُوا ناراً لِلْحَرْبِ أَطْفَأَهَا اللَّهُ
اى كلما دبروا مكيدة و خديعة ابطلها . و اوقد للصبى نارا : واگذار كرد آن كودك را و ترك نمود آن را . و ابعد الله داره و اوقد نارا اثره يعنى بازنگرداند