تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 455

مساهمون:

ص٤٥٥
چركين‌تر .

اوسط

(
avsat
) ا . ع . ميانه و اوسط الشيى ما بين دو كرانهء آن و اوسط القوم : گزيدهء آن قوم .

اوسطى

(
avsati
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - وسطى و ميانى و معتدل و وسط و منسوب به وسط .

اوسع

(
avsa '
) ص . ع . وسيع‌تر و فراخ‌تر .

اوسق

(
avsaq
) ع . ج . وسق (
vasq
) .

اوسن

(
ovsan
) ا . پ . افسانه و قصه . و كوتاه و قصير .

اوسو

(
ovsu
) ا . پ . دزدى و راهزنى و غارت و تاراج .

اوسو

(
ovsu
) و (
avsu
) ا . پ . اندوه و رنج و ناله و زارى .

اوسون

(
avsun
) ا . پ . افسون و خواندن كلمات عزايم و نتر براى رام شدن جانوران و جادو و سحر .

اوسه

(
ovse
) و (
avse
) ا . ص پ . ربوده شده و گرفته شده . و دزدى و راهزنى .

اوسيرس

(
usires
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - رب النوع مصريان .

اوسيمون

(
avseymun
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - تودرى .

اوش

(
avc
) و (
ovc
) ا . پ . ولايتى از فرغانه ما بين سمرقند و چين .

اوشاب

(
avc b
) ا . ع . گروه مردم از هر جنس مقلوب اوباش . ج و شب (
vecb
) .

اوشاز

(
avc z
) ع . ج وشز (
vacz
) سختى و سختى زندگانى و سرعت و شتاب يق اصابهم اوشاز الامور اى شدائدها و لقيته على اوشاز وشز اى اوفاز و وفز اى عجلة و نيز اوشاز ياريگران و مددگاران . و فرمانبران . و فرومايگان . و پيوندها .

اوشال

(
ovc l
) ا . پ . تالاب و بركه و آب انبار و خزانه‌هاى آب در كوهها .

اوشال

(
avc l
) ع . ج وشل (
vacal
) . آب اندك كه از كوزه و يا سنگ زهد و قطراتش متصل و متوالى يكديگر نباشد يا آب كه اندك اندك از بالاى كوه چكد و آب بسيار . و اشك اندك و اشك بسيار - از اضداد است - و فى المثل هل بالرمل اوشال و يقال جاءوا اوشالا : در پى يكديگر آمدند .

اوشان

(
ovc n
) ا . پ . افشان .

اوشان

(
uc n
) پ . ضمير جمع غايب يعنى ايشان و آنها .

اوشاندن

(
ovc ndan
) ف ل . پ . افشاندن و پراكندن .

اوشانده

(
ovc nde
) ص . پ . افشانده .

اوشانده

(
ovc nde
) ا . پ . دكمه .

اوشانيدن

(
ovc nidan
) ف ل . پ . افشانيدن و افشان كنانيدن .

اوشحة

(
avcehat
) ع . ج و شاح (
voc h
) و وشاح (
vec h
) .

اوشن

(
avcan
) ا . ع . آنكه با ديگرى بياميزد و بنشيند با وى و بخورد طعام او را .

اوشندنه

(
ovcandane
) ا . پ . دكمه و دكمه مادگى .

اوشنگ

(
ovcang
) ا . پ . معلاق يعنى ريسمانى كه در خانه‌ها بندند و جامه و ازار و رومال و لنگى و قطيفه و جز آن بر آن اندازند و نيز ريسمانى كه خوشه‌هاى انگور از آن آويزند .

اوش‌وبوش

(
ovcobovc
) ا . پ . تبختر و خودنمائى و خودآرائى و كروفر و بوش در اين لغت از اتباع است .

اوشه

(
ovce
) ا . پ . شبنم و رطوبتى كه شبها بر سبزه نشيند .

اوشه

(
uce
) ا . پ . داروئى رستنى كه بر دو گونه است باغى و صحرائى باغى را مرزه و صحرائى را سعتر گويند .

اوشهنگ

(
uchang
) ا . پ . هوشنگ .

اوشين

(
ovcin
) ا . پ . مرزنجوش صحرائى و آلتى از چوب و مانند پنجه و دسته‌دار به بزرگى پارو كه خرمن كوبيده را بدان باد دهند و كاه را از دان سوا نمايند .

اوصاب

(
avs b
) ع . ج وصب (
vasab
) .

اوصاف

(
avs f
) ع . ج وصف (
vasf
) .

اوصاف

(
ovs f
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - صفت و چگونگى و هر آنچه بيان مىكند نيكى و بدى و خوبى و زشتى و بزرگى و كوچكى و ديگر حالتهاى آن چيز را . و نيز لقب و عنوان . و نعت و وصف . و اوصاف جميله و يا حميده صفتهاى نيكو و اوصاف رذيله صفتهاى بد و زشت .

اوصال

(
avs l
) ع . ج وصل (
vasl
) و ج وصل (
vesl
) و وصل (
vosl
) .

اوصر

(
avsar
) ا . ع . زمين بلند .

اوصو

(
ovsu
) ا . پ . اوسو (
ovsu
) .

اوصياء

(
avsi '
) ع . ج وصى (
vasiy
) .

اوصيا

(
ovsi
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آنان كه بنا بر وصيت كسى پس از مردن وى به كار و بار آن رسيدگى مىكنند .

اوضاح

(
avz h
) ع . ج وضح (
vazah
) .

اوضار

(
avz r
) ع . ج و ضر (
vazar
) .

اوضاع

(
avz '
) ع . ج وضع (
vaz '
) .

اوضاع

(
ovz '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - طرزها و وضعها . و نهادها . و حالات و اطوار . و اعمال . و كردار . و رفتار و حركات . و سلوك و طريقه . و اوضاع زندگى : اسباب زندگى و برگ و ساز .

اوضام

(
avz m
) ع . ج وضم (
vazam
) .