تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 436

مساهمون:

ص٤٣٦

انقال

(
enq l
) م . ع . نيكو كردن نعل و موزه و خف شتر را .

انقاه

(
enq h
) م . ع . برخيزانيدن از بيمارى يق انقهه الله انقاها . و انقه لى سمعك ( بصيغهء امر ) يعنى گوش دار و بشنو سخن مرا .

انقباء

(
enqeb '
) م . ع . پنهان و پوشيده گرديدن .

انقباص

(
enqeb s
) م . ع . گرفته شدن نرهء اسب يق انقبص قضيب الفرس .

انقباض

(
enqeb z
) م . ع . انقبض الشئى : گرفته شد آن چيز و ترنجيده گرديد و درهم كشيده شد . و فراهم آمد . و رفت و شتافت .

انقباض

(
enqeb z
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قبض و گرفتگى و امساك و ترنجيدگى و درهم كشيدگى . و انقباض طبع : يبوست طبع و عدم اطلاق آن . و حالت انقباض : افسردگى و غمگينى و عدم انبساط .

انقباع

(
enqeb '
) م . ع . پنهان شدن و درآمدن مرغ در آشيانهء خود يق انقبع الطائر فى و كره .

انقحال

(
enqeh l
) م . ع . كهن‌سال بودن .

انقحام

(
enqeh m
) م . ع . بىانديشه در كارى درآمدن و به سختى افتادن يق قحم فى الامر فانقحم .

انقحر

(
enqahr
) ا . ع . شتر كلانسال .

انقحل

(
enqahl
) ص . ع . شيخ انقحل پير خشك اندام بدحال . و پير سالخورده .

انقخ

(
anqax
) ص . ع . ظليم انقخ : شترمرغ كه مغز كلهء آن اندك باشد .

انقد

(
anqad
) ا . ع . خارپشت . المثل : بات فلان بليل انقد بدان جهت گويند كه خارپشت همهء شب را بخسبد - و اين لفظ اگرچه معرفه است ولى گاه ال بر سر آن درآورده الانقد گويند و نيز انقد : سنگ‌پشت .

انقد

(
anqad
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - نقدتر . و انقد وجوه : نقدترين پولها .

انقداح

(
enqed h
) م . ع . آتش زدن .

انقداد

(
enqed d
) م . ع . بريده شدن و شكافته گرديدن يق قدّده فانقد .

انقدار

(
enqed r
) م . ع . موافق شدن به اندازه يق قدرت الثوب فانقدر .

انقداع

(
enqed '
) م . ع . بازايستادن يق قدعت فلانا عن الشيى فانقدع .

انقدان

(
enqed n
) ا . ع . سنگ‌پشت و لاك‌پشت .

انقذ

(
anqaz
) ا . ع . خارپشت .

انقذام

(
enqez m
) م . ع . شتافتن .

انقراض

(
enqer z
) م . ع . رفتن . و درگذشتن يق انقرض القوم اذا درجوا و لم يبق منهم احد .

انقراض

(
enqer z
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - انعدام و نابودى و تمام‌شدگى . و بسرآمدگى و اتمام و انجام و آخر . و انقراض زمان : آخر زمان .

انقراع

(
enqer '
) م . ع . پهلو به پهلو گشتن . و بىقرار كردن . و ارجمند شدن . و بازايستادن از كارى .

انقرة

(
anqerat
) ع . ج نقير . و ا خ . موضعى به حيرة . و شهرى بروم . و يا قلعه‌اى در آن . و گفته‌اند معرب انگوريه است و اگر چنين باشد پس عمورية مىباشد .

انقرديا

(
anqardi
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - بلادر كه ميوه‌ايست هندى .

انقس

(
anqas
) ا . ع . كنيزك‌زاده .

انقس

(
anqos
) ع . ج نقس (
naqs
) .

انقسام

(
enqes m
) م . ع . بخش‌بخش شدن يق قسمت الشيى فانقسم .

انقسام

(
enqes m
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - توزيع و تقسيم و بخش‌بخش‌شدگى .

انقشار

(
enqec r
) م . ع . بازگرديدن پوست درخت و جز آن يق قشرته فانقشر .

انقشاش

(
enqec c
) م . ع . روان شدن و درگذشتن قوم .

انقشاط

(
enqec t
) م . ع . بىابر گرديدن هوا . و پراكنده و روان شدن ابر از هوا يق انقشطت السماء .

انقشاع

(
enqec '
) م . ع . پراكنده و گشاده گرديدن ابر از هوا يق قشعت الريح السحاب فانقشع . و نيز انقشاع : گشاده گرديدن دل از غم .

انقص

(
anqas
) ص . ع . ناقص‌تر .

انقصاد

(
enqes d
) م . ع . شكسته شدن يق قصد العود فانقصد .

انقصاف

(
enqes f
) م . ع . شكسته شدن يق قصفت العود فانقصف . و انقصف الشئى : مندفع گرديد آن چيز . و انقصف عن الشيى . ترك كرد واگذار نمود آن چيز را .

انقصال

(
enqesl
) م . ع . بريده شدن يق قصله فانقصل .

انقصام

(
enqes m
) م . ع . شكسته شدن يق قصمت العود فانقصم .

انقضا

(
enqez
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - انقطاع . و درگذشتگى . و انتها . و انجام .

انقضاء

(
enqez '
) م . ع . سپرى شدن . و نابود گرديدن يق انقضى الشئى انقضاء .

انقضاب

(
enqez b
) م . ع . بريده شدن . و از جاى برافتادن ستاره يق انقضب الكوكب من مكانه .

انقضاض

(
enqez z
) م . ع . افتادن ديوار . و فرود آمدن مرغ و ستاره از هوا .