تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 417

مساهمون:

ص٤١٧

انداز

(
and z
) ص . پ . اندازنده و افگننده و پرت‌كننده . و افشاننده و پيمانه كننده . و در اين معانى هميشه بطور تركيب استعمال مىگردد .

اندازا

(
and z
) ا . پ . افگندگى .

اندازه

(
and ze
) ا . پ . پيمايش . و مقياس . و مقدار و قدر . و وسعت . و تعيين مسافت . و گز و ذرع . و تعيين حجم و نمونه . و مسودّه . و قوت و قدرت . و كمربند . و فتراك . و تنگ چرمين . و كفش بنددار . و ص . : درخور و سزاوار . و اندازه كردن و يا اندازه گرفتن ف م . : پيمايش كردن و گز كردن . و تعيين طول و عرض و عمق كردن . و قياس كردن . و حدس زدن . و شمردن و حساب كردن . و كلمهء هندسه معرب اندازه است چه علم هندسه را دانش اندازه گويند .

اندازه‌گير

(
and ze - gir
) ا . پ . تخمين كننده و حدس زننده .

اندازى

(
and zi
) ص . پ . منسوب به انداز . و تير اندازى ا . : تير افگنى . و سنگ اندازى : سنگ افگنى .

اندازيدن

(
and zidan
) ف م . پ . اندازه گرفتن و تعيين مسافت و حجم كردن . و انداختن . و ساختن .

انداس

(
and s
) ا . پ . قياس . و مقياس . و حدس و تخمين . و شمار .

انداس

(
and s
) ص . ع . بىترس و شجاع و زيرك .

انداشگر

(
and c - gar
) ا . پ . گلابه و كاهگل‌مال و استاد گچ‌كار .

انداص

(
end s
) م . ع . بيرون آوردن حق خود را از كسى يق اندص حقه منه .

انداع

(
end '
) م . ع . پيروى خوى ناكسان كردن .

انداغ

(
end q
) م . ع . تباه كردن يق اندغ به .

انداف

(
end f
) م . ع . سخت راندن ستور . و ميل كردن بسوى آواز رباب . و آب خورانيدن سگ را .

اندام

(
and m
) ا . پ . بدن و تن . و عضو آدمى و ساير حيوانات . و نوعا اعضا را گويند خواه از آدمى باشد و يا غير آن . و قد و قامت و هيكل و شكل بدن . و آداب و قاعده و روش . و تعليم و تربيت . و زيبائى . و فضاى خانه . و عرصه . و ص . راست و درست . و متناسب . و خوشگل . و مرتب و آراسته و منظم . و نيك . و زيبا . و اندام پيش و يا اندام شرم ا . : آلت تناسل . و اندام دانا : انگشت سبابه . و اندام نهانى : آلت تناسل و بىاندام و يا نااندام ص . : ناآراسته و نامتناسب و بد شكل و اندام اندام كردن ف . م . پارچه پارچه كردن . و اندام زدن ف م . : شرحه شرحه كردن . و يادداشت كردن . و به ياد آوردن محنتهاى گذشته را .

اندام

(
end m
) م . ع . پشيمانى دادن كسى را .

اندامه

(
and me
) ا . پ . يادآورى و بخاطرآورى از دوستان و يا حوادث گذشته و قصهء تاريخى .

اندان

(
and n
) ا . پ . طريقه و وضع . و اندازه و گز . و دروغ .

انداو

(
and v
) ا . پ . گياهى خوردنى كه جرجير و تره تيزك نيز گويند .

انداوش

(
and vec
) ح م . پ . انداويدن . وا . اندودگى ديوار .

انداوه

(
and ve
) ا . پ . مالهء گل كارى كه بدان گل و گچ بر ديوار مالند . و شكوه و شكايت . و غيبت .

انداويدن

(
and vidan
) ف م . پ . ماليدن گل و گچ بر بام و ديوار خانه و عمارت و اندود كردن .

انداويده

(
and vide
) ص . پ . اندود شده . و آلوده شده .

انداى

(
and y
) ص . پ . اندودكننده و كاهگل مالنده . و آژند و گچ . و شكوه و شكايت .

اندايش

(
and yec
) م ح . پ . اندائيدن . وا . آژند و گچ .

اندايشگر

(
and yec - gar
) ا . پ . انداشگر . و استاد كاهگل‌مال . و استاد گچ‌كار .

اندايه

(
and ye
) ا . پ . انداوه . و ماله . و غيبت . و بهتان .

انداييدن

(
andayidan
) و اندائيدن (
and idan
) ف م . پ . انداويدن . و طمع كردن . و آرزومند شدن .

اندباج

(
endeb j
) م . ع . گستردن پشت . و سرپست فرود آوردن در ركوع و جز آن .

اندباغ

(
endeb q
) م . ع . پيراسته شدن پوست يق اندبغ الاهاب .

اندثار

(
endes r
) م . ع . ناپديد شدن نشان .

اندجان

(
andaj n
) ا خ . پ . شهرى در تركستان كه پايتخت ولايت فرغانه است .

اندحاح

(
endeh h
) م . ع . فراخ گرديدن .

اندحاض

(
endeh z
) م . ع . باطل كردن حجت و لغزانيدن پاى .

اندحاق

(
endeh q
) م . ع . بيرون افتادن زهدان ناقه يق اندحقت رحم الناقة .

اندخ

(
andax
) ص . ع . گول كم سخن .

اندخاخ

(
endex x
) م . ع . تند و تيز رفتن مانند الاغ .