تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 235

مساهمون:

ص٢٣٥
را فراز آورد .

استهكام

(
estehk m
) م . ع . تكبر كردن .

استهلاك

(
estehl k
) م . ع . ميرانيدن و و هلاك كردن . و هزينه نمودن مال و سپرى و نابود و نيست گردانيدن آن را .

استهلال

(
estehl l
) م . ع . استهل الهلال ( مجهولا ) و استهل ( معلوما ) : برآمد ماه نو . و استهل الشهر ( معلوما ) : ظاهر شد هلال آن ماه . و استهللنا الشهر : ديديم هلال آن ماه را . و استهل المولود ( مجهولا ) و استهل ( معلوما ) : بيرون آمد آن مولود از رحم در حالتى كه بانگ و فرياد مىكرد . و استهل استهلالا ( معلوما ) : بلند كرد آواز خود را . و يا پست كرد آواز را . و استهل ( ايضا معلوما ) : ظاهر شد و آشكار گرديد . و استهل المطر : سخت‌ريزان گرديد باران . و استهل الوجه : درخشيد روى از شادى . و استهل السيف ( معلوما ) و استهل ( مجهولا ) : كشيده شد شمشير از نيام .

استهلال

(
estehl l
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - طلب ماه نو . و در اصطلاح علم بديع براعت استهلال : آوردن منشى و يا شاعر در ديباچهء كتاب و يا در اول قصيده الفاظى چند كه دلالت كند بر مطلب وى . و استهلال كردن ف ل . : طلب ماه نو كردن . و برآمدن بر بلندى براى ديدن ماه نو .

استهمام

(
estehm m
) م . ع . استهم فلان استهماما : اندوهگين شد فلان . و رنج ديد جهت كار قوم .

استهناء

(
estehn '
) م . ع . يارى خواستن . و عطا خواستن .

استهناع

(
estehn '
) م . ع . عاجز ماندن و ناتوان شدن از جواب .

استهواء

(
estehv '
) م . ع . مر . استهاءة .

استهيدن

(
estehidan
) ف م . پ . ستيهيدن و مناقشه و منازعه كردن و ستيزيدن و دعوا كردن و مجادله نمودن .

استى

(
estiy
) ص . ع . منسوب به است . و پس رو قوم .

استى

(
ostiy
) ا . ع . جامهء بافته . و استى الثوب : تار جامه .

استيا

(
esti
) ا خ . پ . نام كوهى در ميان هرات و غزنه .

استيآء

(
esti ' '
) م . ع . وعده خواستن .

استياء

(
esti '
) م . ع . استاء استياء : اندوهگين شد يق ساءه فاستاء .

استياد

(
esti d
) م . ع . مهتر قومى را كشتن . و مهتر قومى را اسير كردن . و مهتر زنان قومى را بزنى خواستن .

استيآر

(
esti ' r
) م . ع . استوارت الابل استيآرا : در پى يكديگر رسيدند شتران . و استوار الرجل : شتابى كرد آن مرد در تاريكى .

استيار

(
esti r
) م . ع . رفتن . و خواربار داشتن . و بروش كسى رفتن . و استار سيرته اى استن بسنته .

استيآس

(
esti ' s
) م . ع . نوميد شدن .

استئاسة

(
este sat
) م . ع . استاسه استناسة : عوض خواست از وى . و طلب مصاحبت نمود او را . و مدد خواست . و طلب عطا نمود او را .

استياف

(
esti f
) م . ع . چون واوى باشد بوئيدن . و چون يائى باشد يق استافوا استيافا اى تضاربوا بالسيوف : همديگر را با شمشير زدند . و استيف القوم ( مجهولا ) : كشته شدند آن گروه .

استياق

(
esti q
) م . ع . استاق الماشية استياقا : راند آن چاروا را .

استئاك

(
este k
) م . ع . استايك الاراك : درهم و پيچيده شد درخت پيلو .

استياك

(
esti k
) م . ع . استاك زيد استياكا : دندان ماليد زيد و مسواك كرد .

استيام

(
esti m
) م . ع . استام عليها و بها استياما : بها كرد آن را . و بهاى آن پرسيد و استمته اياها و استمته عليها : بهاى آن پرسيدم از وى .

استيباء

(
estib '
) م . ع . گران و ناگوارد شدن طعام . و و با رسيده و مرگامرگىناك يافتن جائى را .

استئباط

(
este'b t
) م . ع . استئبط استئباطا : مغاكى كند كه دهانهء آن تنگ و شكمش فراخ بود .

استيباق

(
estib q
) م . ع . هلاك شدن . و هلاك شدن خواستن .

استيبال

(
estib l
) م . ع . استوبل الارض استيبالا : ناگوار شمرد آن زمين را - و اين را در وقتى گويند كه زمين موافقت نكند مزاج شخص را با آنكه آن را دوست دارد . و استوبلت الغنم : بيمار شدند گوسپندان از بدى مرتع . و نيز استوبلت الغنم : گشن خواه شدند گوسپندان .

استئتاء

(
este't '
) م . ع . استأتى زيد فلانا استئتاء : بطئ يافت زيد فلان را . و خواست از وى آمدن را . و استأتت الناقة : گشن خواه شد آن ماده شتر .

استئتان

(
este't n
) م . ع . استأتن الرجل استئتانا : خريد آن مرد ماده خر را و برگزيد آن را براى خود . و استأتن الحمار : ماده گرديد خر نر . المثل : كان حمارا فاستأتن : خر نر بود پس ماده گرديد - و اين مثل را دربارهء كسى گويند كه پس از ارجمندى و عزت خوار گردد .

استيتان

(
estit n
) م . ع . استوتن استيتانا : فربه گرديد .