تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 182

مساهمون:

ص١٨٢

ارمان

(
erm n
) م . ع . ارمن المكان ارمانا : داراى انار گرديد آنجاى . و يا داراى انار بسيار شد .

ارمان‌خوار

(
arm n - x r
) ص . پ . آرزومند و طالب . و مضطرب و آزرده .

ارمان‌خور

(
arm n - xor
) ص . پ . غمگين . و رنجيده . و مضطرب و آزرده .

ارمان‌سراى

(
arm n - sar y
) ا . پ . دار فانى و دنيا .

ارمانيدن

(
arm nidan
) ف ل . پ . آه كشيدن . و حسرت كردن . و غم خوردن . و غمناك گرديدن . و پشيمان شدن . و ندامت داشتن . و آزرده بودن بواسطهء پشيمانى و ندامت .

ارما و الله

(
arm - vall he
) ع . كلمهء قسم بمعنى اما و اللّه يعنى قسم به خدا .

ارمائيل

(
erm il
) ا خ . پ . نام پادشاه زاده‌اى كه مطبخى ضحاك و برادر كرمائيل بود .

ارمة

(
aremat
) ص . ع . سنة ارمة اى مستأصلة يعنى سال قحطى كه مردم را تمام كند و از آنها كسى را نگذارد .

ارمد

(
armad
) ص . ع . خاكسترگون . و هلاك‌شونده . و تباه‌شونده . و رماد ارمد : خاكستر نيك نرم و هلاك‌شونده . و رجل ارمد : مرد بيمار چشم و مبتلا برمد .

ارمداء

(
armed '
) ا . ع . خاكستر .

ارمداد

(
ermed d
) م . ع . به درد آمدن چشم . و خاكسترگون شدن .

ارمداد

(
ermed d
) ا . ع . درد چشم .

ارمز

(
ormoz
) و

ارمزد

(
ormozd
) ا . پ . نخستين روز از هر ماه شمسى . و ا خ . نام فرشته‌اى كه امور و مصالح اين روز به دو تعلق دارد . و نام ستارهء مشترى . و نام پسر اسفنديار .

ارمس

(
ormos
) ا خ . پ . نام ادريس پيغمبر كه هرمس نيز گويند .

ارمش

(
armac
) ص . ع . مردى كه پلك چشم وى سرخ و با سيلان آب بود . و رجل ارمش : مرد مختلف رنگ .

ارمص

(
armas
) ص . ع . مردى كه چشم وى خم كرده باشد .

ارمض

(
armoz
) و

ارمضاء

(
armez '
) و

ارمضة

(
armezat
) ع . ج رمضان .

ارمعلال

(
erme'l l
) م . ع . ارمعل الصبى ارمعلالا : آب رفت از دهان كودك . و ارمعل الثوب : ترشد آن جامه . و ارمعل الشواء : روغن چكيد از آن بريان گرم . و ارمعل الرجل : بشتافت آن مرد . و فرياد و نعره زد آن مرد . و ارمعل الاديم : نيك‌تر شد روى آن اديم . و ارمعل الدمع : پياپى افتاد قطره‌هاى اشك چشم . و ارمعلت الابل : پراكنده و متفرق شدند شتران .

ارمعنان

(
erme'n n
) م . ع . ارمعن دمعه : روان شد اشك چشم او .

ارمغان

(
armaq n
) و (
armoq n
) ا . پ . تحفه و سوغاتى كه چون شخص از سفر آيد جهت كسان و دوستان خود بطريق ره‌آورد كه بتازى عراضة گويند . و درم و دينار .

ارمغانى

(
armaq ni
) ا . پ . ارمغان و سوغات . و ص . منسوب بارمغان .

ارمغلال

(
ermeql l
) م . ع . ارمغل الدمع : پياپى افتاد قطره‌هاى اشك چشم .

ارمقاق

(
ermeq q
) م . ع . ارمق الاهاب : تنگ شد پوست . و ارمق الشيى : سست گرديد آن چيز . و ارمقت الغنم : بمردند گوسپندان .

ارمك

(
armak
) ص . ع . جمل ارمك : شتر خاكسترى رنگ .

ارمك

(
armok
) ا خ . ع . نام جزيره‌اى در درياى يمن .

ارمك

(
ormak
) ا . پ . جامهء پشمينه .

ارمكاك

(
ermek k
) م . ع . خاكسترگون شدن شتر . و ارمك ارمكاكا : نرم و لطيف و باريك شد . و ارمك البعير : لاغر و نزار گرديد شتر .

ارمگان

(
ermag n
) ا . پ . مربى و معلم و تربيت‌كننده . و سعادت و كامرانى و خوشى .

ارمل

(
armal
) ص . ع . مرد بىزن . و محتاج و درويش و بيچاره . ج : ارامل و اراميل و اراملة . و سال كم‌نفع و كم‌باران . و سال بىباران . و گوسپند سياه پاى كه ساير بدنش سپيد بود .

ارمل

(
armol
) ع . ج رمل .

ارملة

(
armalat
) ص . ع . زن بىشوهر و بيوه و محتاج و بيچاره . ج : ارامل و اراملة و زن توانگر بىشوهر را ارملة نمىگويند . و نيز ارملة ج ا . : درويشان و محتاجان و ضعيفان از مردان و زنان .

ارمن

(
ar - man
) پ . مخفف اگر من .

ارمن

(
arman
) و (
erman
) ا خ . پ . مملكتى در آسياى غربى كه وقتى مستقل بود و امروز ميان ايران و تركيه و روسيه تقسيم شده .

ارمند

(
ar - mand
) ص . پ . آرميده‌مند . و صاحب آرام و آرام گرفته .

ارمنده

(
armande
) ص . پ . كسى كه صاحب آرام باشد .

ارمنسا

(
armans
) ا . پ . نام جرم كرهء ماه .

ارمنستان

(
armanest n
) ا خ . پ . مملكت ارمن . و ا . جايى كه گروهى از ارمنيها گرد آمده باشند .

ارمنى

(
armani
) و (
ermani
) ا و ص . پ . مردم ارمن و منسوب به ارمن .

ارمنى

(
armaniy
) و (
ermaniy
) ا و ص .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 182 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )