تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — صفحة 511

مساهمون:

ص٥١١
اين درختچه در نواحى گرم و نيم گرم هند ، كراچى پاكستان و ايران در مناطق مختلف استانهاى هرمزگان ، بوشهر ، تنگه سرحد بلوچستان و جنوب غربى ايران مىرويد . در خوزستان به مورد خوزستانى معروف مىباشد و به صورت پرچين باغات و منازل به‌ويژه در آبادان از آن استفاده مىشود .

تركيبات شيميائى :

برگ گياه داراى ساپونين ، تانن ، سيتوسترول ، استيگماسترول ، آلكالوئيد ( 2 % درصد ) ، فلاونوئيد ،
Hentriacontaine
به فرمول
Hautriwaic acid , C 31 H 64
به فرمول
C 20 H 28 O 4
مىباشد .

خواص درمانى و موارد مصرف :

برگها معرق ، قابض ، كمى بيحس‌كننده و پائين‌آورنده تب مىباشد و به‌طور خوراكى عصاره آن در نقرس ، رماتيسم ، بواسير ، نزله حاد و مزمن ، زكام يونجه‌اى و از له‌شده برگ به‌طور موضعى در زخمها ، سوختگيها و ورم و از جوشانده برگ و پوست به صورت حمام و كمپرس استفاده مىشود . از جوشانده پوست درخت به‌عنوان ضد كرم و به صورت موضعى در ناراحتيهاى پوست استفاده به عمل مىآيد .
Code - 2124
قلت
Dolichos biflorus L .
گياهى است خزنده ، بالارونده و پيچان از خانواده
Leguminosae
كه بومى هند مىباشد و در ارتفاعات 1000 مترى اكثر نقاط هند مىرويد . دانه اين گياه كه مورد مصرف درمانى دارد ، كوچك ، پهن و به رنگ سبز مايل به قهوه‌اى مىباشد .

تاريخچه و موارد مصرف آن در طب سنتى :

هنديهاى دوران باستان آن را مىشناخته‌اند و گاوداران و صاحبان چهارپايان اهلى به منظور زياد كردن شير به دام‌ها به‌ويژه به فرم جوشانده يا خيسانده به اسبها مىداده‌اند و به سنسكريتى آن را
Kulitha
مىناميده‌اند . نام هندى گياه كولتهى
Kulthi
از آن مشتق شده و به اردو نيز به همين نام موسوم شده است . برخى از محققين آن را " قلب "
Lithospermum officinale L .
اشتباه كرده‌اند . دانه گياه مورد بحث در طب سنتى به نام قلت و حب القلت معروف بوده است . ابو ريحان بيرونى آن را ذيل عنوان " كلت " آورده كه احتمالا مخفف كلتهى هندى مىباشد . پزشكان سنتى درباره گياه چنين مىنويسند : كلت ماش هندى مىباشد و آن در شكل به عدس 1 * و در رنگ به كرسنه شباهت دارد ( ابو ريحان بيرونى : 2 * ) .