مقدار خوراك آن حدود 10 گرم مىباشد . بهتر است براى جلوگيرى از زيان رساندن آن به كبد ، با صمغ مصرف شود ( انطاكى ، حكيم مومن ، عقيلى خراسانى : 7 * ) .
تركيبات شيميائى :
گياه داراى گليكوزيد ، اسكابيوزيد
Scabioside
اينولين و املاح معدنى مىباشد .
خواص و موارد مصرف درمانى :
ريشه كمى مدر ، معرق ، اشتهاآور مىباشد . در هند از ريشه گياه در موارد اسهال ، يرقان ، ناراحتيهاى كبد و مثانه و بهطور موضعى در اكزما ، زردزخم ، و در بيروت در آكنه استفاده سنتى به عمل مىآيد .
كولپپر 8 * آب باران جمع شده در گرهها و محفظههاى ايجاد شده در محل اتصال برگها را ، در ورم چشم موثر دانسته است .
از ريشه به صورت جوشانده استفاده خوراكى به عمل مىآيد براى اين منظور مقدار يك قاشق قهوه خورى را براى يك فنجان آب در نظر مىگيرند . مقدار خوراك 3 - 2 فنجان در روز مىباشد . امروزه در كشورهاى عربى گياه را با همان نامهاى قديمى مشط الراعى ، لحيانى و شوكه الدراجين و به پارسى انواع آن را شانه چوپان و خواجهباشى مىنامند .
( 1 * ) - تت دياسقوريدوس
( 2 * ) - در اصل شوك الدارجين
( 3 * ) - كاملا مطالبى را كه ديوسكوريد تحت عنوان ديپساكوس آورده ذكر مىنمايد
( 4 * ) - تت جامع مفردات ج 2 ص 121
( 5 * ) - از اختيارات ص 177
( 6 * ) - اصل قروح شهديه
( 7 * ) - تلخيص از تذكره 160 ، تحفه 121 ، مخزن 279
( 8 * ) -
Culpepers Complete Herbal . London . W . Foulsham Co , LTD . P : 363
Code - 2117
مشط الراعى برى
Dipsacus sylvestris Mill
مشط الراعى برى كه آن را ديفساقوس برى و درّاج مىنامند گياهى است علفى ، دوساله كه در غالب نواحى اروپا و غرب آسيا كنار جادهها ، اراضى باير بهطور وحشى مىرويد . برخى از گياهشناسان آن را مترادف با گياه قبلى مىدانند .
خواص و اثرات درمانى آن نيز مانند گياه قبلى
Dipsacus fullonum L .
مىباشد .