حدود 225 گرم از آب جوشانده آن با مويز در سه روز متوالى در موارد بزرگى طحال ، يرقان ، خيز عمومى انساج و ضماد جوشانده در ورمهاى گرم و خاكستر گياه در جرب و جراحات سودمند است مقدار خوراك آن در جوشاندهها حدود 12 گرم مىباشد 4 * .
هوپر مىنويسد گلبرگهاى خشك آن را به منظور رنگ كردن ابريشم از ايران به افغانستان و تركستان و هند صادر مىكنند .
تركيبات شيميائى : گياه داراى الكالوئيد و گلوكوزيد مىباشد .
موارد مصرف :
كموبيش مانند
Delphinium staphysagria L .
مىباشد . شرح گياه در كليه كتب قديم به استثناى تذكره كه با نام ارخيقن آمده ذيل ماده زرير آمده است .
( 1 * ) - اسپرك با كاف فارسى بر وزن بهترك گياهى است زرد كه بدان چيزها رنگ كنند . . . رزير گياهى باشد زرد و آن را اسپرك نيز گويند ( برهان ) .
( 2 * ) - از صيدنه عپ ص 202
( 3 * ) - از اختيارات ص 205
( 4 * ) - تلخيص از تذكره ص 41 ، تحفه 134 ، مخزن 304
Code - 2046
زبيب الجبل
Delphinium staphysagria L .
گياهى است دو ساله به ارتفاع حدود يك متر از خانواده
Ranunculaceae
داراى برگهاى پنجهاى به درازاى 5 / 12 - 10 سانتيمتر ، متناوب ، شامل 5 تا 7 لوب ، گلهاى بنفش ، آبى روشن يا سفيد مجتمع به حالت خوشهاى ، ميوه مركب از 5 - 3 فوليكول ، متورم ، محتوى حدود 12 دانه تيرهرنگ به درازاى حدود 6 ميليمتر ، نامنظم ، زاويهدار ، خشن با بوى قوى و طعم تلخ مىباشد .
محل رويش گياه مناطق مرطوب و شنزار مديترانه نظير ايتاليا ، يونان و نيز آسياى صغير مىباشد .
تاريخچه :
يونانيها و روميها گياه را مىشناختهاند . به يونانى
Staphidos agria
و به سريانى " افشاثا " ناميده شده است .
در انگلستان در سال 1551 ميلادى
Torner
نخستين فردى است كه از آن نام مىبرد و مىنويسد من جز در ايتاليا در مكان ديگرى گياه را نديدهام " .
حنين نام يونانى گياه را به " اسطافيس اغريا " معرب نموده و معادل عربى آن را " زبيب الجبل " و " ميويزج " ضبط نموده است .