Code - 2003
ساسم
Dalbergia sisso Roxb .
درختى است به بلندى تا 25 متر از خانواده
Leguminosae
داراى شاخههاى گسترده ، خاكسترى ، در جوانى پوشيده از تار ، برگ قلبىشكل ، نوكتيز ، شانهاى ، مركب از 5 - 4 برگچه مدور ، متناوب ، گل سفيد مايل به زرد كه به حالت مجتمع در كنار برگها ظاهر مىشود . ميوه نيام ، غلاف بدون كرك ، داراى 4 - 1 دانه .
محل رويش مناطق گرم آسيا : هندوستان ، افغانستان ، ايران مىباشد در ايران در جيرفت و بلوچستان مىرويد و در آبادان پرورش مىيابد . در جنوب فارس آن را " جگ " در مكران " تهلى " در تنگ سرحه بلوچستان " زاغا " و در آبادان سيسو
Sissu
ناميده مىشود .
تاريخچه :
پزشكان سنتى ذيل عنوان آبنوس از آن نام بردهاند ، طبق نظر ديوسكوريد ذيل
Ebenos
كه به ايبانس و آبنوس معرب شده است ، آبنوس دو نوع حبشى و هندى دارد و به صورت تقلب چوب برخى از درختان خاردار و نيز چوب درختى كه سيكامينا ( ابن بيطار : سيساما ) 1 * ناميده مىشود به آن اضافه مىنمايند ( ديوسكوريد : 2 * ) ؛ و ابن بيطار ذيل آبنوس در موضعى كه از ديوسكوريد نقل قول كرده ، معادل " سيساما " را " ساسم " ضبط نموده است 3 * . در صيدنه نيز واژه " ساسم " ذيل آبنوس آمده است 4 * ، صاحب مخزن نيز ضمن شرح شكل انواع حبشى و هندى آبنوس مىنويسد " شيشم نيز شبيه به آبنوس كمرنگ به اندك خطوط سفيد و ذو طبقات و درخت آن بسيار عظيم مىشود به حدى كه تخته آن به دو ذراع است عريض ديده شده و بعضى اين را نوعى از هندى آن دانستهاند و شايد چنين نباشد . . . 5 * ، قدما خواص درمانى آن را مانند آبنوس منتهى بسيار ضعيفتر دانستهاند .
قسمت قابل مصرف : چوب و پوست خشك و برگهاى تازه مىباشد .
تركيبات شيميائى :
غلاف ميوه داراى 2 درصد تانن و چوب درخت داراى اسانس مىباشد كه 66 درصد آن نر و بيدل و 9 / 9 درصد بيزابولى
Bisabolene
است .
خواص درمانى :
قابض ، بندآورنده خون ، خلطآور ، ضد تهوع و استفراغ و ضد انگل مىباشد .