تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 345

مساهمون:

ص٣٤٥
قسمى بيشتر دارند . به قول گيلانى اين دوا گرم و خشك به اعتدال است و بعضى گل آن را سرد و خشك گفته‌اند و در آن جلا و حدت و تجفيف بالغ است و مفتح سدد دو گل آن حابس خون جراحات چون كفته بر آن نهند و چون طبيخ آن بنوشند ادرار فضول و اذابت آن و ادرار بول كند و آن سنگ مثانه را بشكند . مقدار شربت آن يك مثقال تا دو و زياده از دو مثقال كشنده به تجفيف و به قول محشى ممدوح مقدار شربت آن تا دو توله است و روغن گل آن با دنبه گوسفند ترتيب دهند جهت اوجاع مفاصل بلغمى و سوداوى مجرب است . « 1 »

* هندوانه

گياه آن در تمام مزارع كاشته مىشود . مواد قندى كه بيشتر از ساكارين تشكيل يافته در درون هندوانه جمع شده و تخمه‌ها در آن پراكنده‌اند . هندوانه شيرين و خوشمزه بوده ، رفع تشنگى و حدت صفرا را مىنمايد و خون را رقيق مىكند . نيز نفاخ و ديرهضم است و هميشه بايد بين دو غذا خورده شود ، زيرا اگر بلافاصله قبل از يا بعد از غذا خورده شود در هضم غذا اخلال وارد مىسازد . آب هندوانه مفرح و مدر خوبى است و در تبهاى عفونى تجويز شده است . تخم هندوانه ضد كرم مىباشد . در پوست هندوانه مقدارى تركيبات شوره موجود است . در صد گرم هندوانه 05 / 0 گرم مواد ازته و 5 / 5 گرم مواد هيدروكربنه و 92 گرم آب و ديگر ويتامينها موجود است . از تركيبات فوق معلوم مىشود هندوانه غذائيت ندارد ، بلكه معده را گشاد مىكند و ادرار را زياد مىنمايد ، هندوانه داراى ششصد واحد ويتامين
A
است . هندوانه زيادى ترشح سيب آدم را كم كرده و تعديل مىنمايد . زياده‌روى در خوردن آن براى مرض طحال مضر و باه را ضعيف مىكند . « 2 »
هامش
( 1 ) - محيط اعظم ، ج 4 ، ص 217 ؛ تحفه حكيم ، ص 263 .
( 2 ) - اسرار خوراكيها ، ص 220 .