از نظر طبيعت صمغ جاوشير خيلى گرم و خشك است و از نظر خواص آن معتقدند كه بادشكن است و نفخ و گاز را تحليل مىبرد . باز كننده گرفتگىها و انسداد مجارى و مقوى اعصاب ضعيف است ضد سم است و براى بيمارى سرد بلغمى بخصوص بيماريهاى اعصاب و بيماريهاى دماغى نظير سردرد ، فلج ، لقوه ، صرع ، صرع كودكان و رعشه حاصل از كثرت جماع و براى درد مفاصل ، كوفتگى ، درد استخوان شكسته و ترميم آن ، درد پهلو ، خونريزى و سرفههاى بلغمى نافع است . اگر در حدود 5 گرم از آن خورده شود براى استسقاء ازدياد ترشح ادرار ، ازدياد ترشح عادت ماهيانه ، يرقان ، معالجه قطره قطره ادرار كردن ، نفخ رحم ، خرد كردن سنگ مثانه و كليه و خنثى كردن سموم مفيد است . ماليدن آن به چشم براى افزايش بينايى مفيد است . خوردن عصاره برگ گياه با سركه و ماليدن آن براى تحليل ورم طحال مفيد است . « 3 » مصلحش : مطبوخ بودنش است . بدلش : شيره درخت انجير . خوراكش : 1 مثقال است و در مرض يرقان ، استسقاء ، تب و لرز ، قولنج و نفح رحم استفاده مىشود . سنگ كليه و مثانه را مىشكند . سرمهاش براى امراض چشم نافع است . قطرهاش كرى را دور مىكند . « 1 » رنگش : سطح بالايى آن نارنجى و از داخل سفيد مايل به زردى است . ذائقه : تلخ است .
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 177
مساهمون: مصطفى النوراني الاردبيلي
ص١٧٧
هامش
( 3 ) - معارف گياهى ، ج 5 ، حسين مير حيدر ، ص 365 .
( 1 ) - بستان المفردات ، ص 105 .