دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 382

مىگردد . « 5 » اگر در روغن بريان كنند شكم براند ، اگر در سماق يا سركه بزنند و امساك نكنند درد معده و خاصره آورد ، براى سر و چشم ضرر دارد ، خون را سياه مىكند ، سودا توليد كند ، گرفتگى آورد و بواسير و همچنين رنگ را سياه كند . و چون گل آن را در سايه خشك كرده كوبيده و نرم كنند ماليدنش براى بواسير مفيد است . « 6 » به گفته پروفسور حاجبى بادمجان از نظر غذائى نيروى زيادى ندارد . به همين جهت در رژيم لاغرى استفاده مىكنند . خاصيت درمانى آن بيشتر به علت باز كردن عروق است . رنگ را باز مىكند ، معده را تقويت مىكند و گرفتگى معده را باز مىكند . در بعضى اوقات باعث گرفتگى كبد و طحال مىشود . ترشى بادمجان قابض است ، ادرارآور است ولى بوى عرق بدن را از بين مىبرد و كسانى كه زير بغل و كشاله‌هاى ران آنها بد بو است بايستى زيادتر بادمجان بخورند . اگر كلاهك و دم بادمجان را در سايه خشك و خوب بسايند كه نرم و گرد شود روى بواسير و ساير زخمهاى نشيمنگاه بپاشند آنها را معالجه مىكند . براى بيماران خنازيرى كه زخم شده‌اند توصيه مىشود با برگهاى آن ضمادى درست كنند كه در مورد سوختگى دملهاى شديد دردناك و سودا و بواسير استعمال مىشود و موجب تسكين درد و شفاى بيمارى مىگردد . بادمجان از دو قوت متضاد است به اين گونه : يكى قوت گرم و تيز و لطيف است كه طبيعت را اطلاق كند و دهان را تَبُش برانگيزد و نيز خون را بسوزاند و ديگر قوت سرد و خشك بر طبع زمين دير گوار و شكم باز گنديده ، و اين اندر جرمش بيشتر است و اين دو قوت اندر پوستش پديدارتر است و اما مغز بادمجان چون به تخم نيامده باشد اندران چندين غايلت نيست و يوحنا چنين گويند كه بادنجان گرم و خشك است اندر درجه دوم و دليل گرمى و تيزى آن است و زبان گزيدن ، و آن خونى انگيزد تيز و با سودا مايل و گونه روى مردم زشت بكند و كلف انگيزد و بايد كه بشكافند و با آب نمك آغازند شباروزى و