* اوز
تعريف :
لغتى عربى است و به سريانى اروزور ، به فارسى غاز و مرغابى و به هندى هانس اوز اسم مرغابى است ، مراد نوع بزرگ آن است . اهلى آن پرواز نمىكند و وحشى آن پرواز مىكند . طبيعت آن در درجه دوم گرم ، گفتهاند : خواص آن اين است كه غذاى آن غليظ و ديرهضم است . محرك باه است . پختن آن با اباذير مصلح حاره است . مرغابى را به يونانى برولاد و به عربى ابن الماء و اوز نامند .
و بط اهلى نيز شامل مرغابى است . در هر حال تمام اقسام آن گرم و تر تا دوم و تا آخر آن نيز گفتهاند .
خواص :
اين گوشت غليظ الغذا و دير هضم است و بازوى آن خفيفتر است و در نتيجه مصلح آن آبكامه و آب انار است ، غذاى آن نافع سردى جگر ، گوشت آن چاق كننده ، طلاى مغز سر آن جهت ورم مقعد تجربه شده و از پيه آن در مورد آبى كه در گوش رفته و اذيت مىكند ، مىتوان استفاده نمود . پيه آن با آرد باقلا جهت ورم پستان مفيد است و زرده تخم آن جهت افزونى عقل و با روغن زيتون نيم گرم در رحم جهت احتباس حيض نافع است و چون خون آن را با آب نمك بنوشند ، جهت درد مثانه بسيار مفيد است .
* اونوما
تعريف :
لغتى يونانى است كه به آن اونوما مىگويند . معنى اين مسقط الأجنه است ، نباتى است از انواع ابو خلسا ، برگ آن شبيه برگ ابو خلسا است ولى دراز و باريك و نرمتر از آن ، طول آن چهار انگشت و عرض آن به قدر يك انگشت مفروش بر روى زمين ، بى ساق ، بى گل و بى ثمر ، بيخ آن باريك و ضعيف و طولانى ، كمى سرخ به رنگ خون و در جاهاى خشن هنگام ربيع در اكثر بلاد مىرويد ، حار ارضى و قابض است . گويند به غايت گرم و بسيار تند و تلخ و سمى است ، خوردن آن خطرناك و چون ربع درم از برگ آن بخورند قاتل و اخراج جنين نمايد .