تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 202

مساهمون:

ص٢٠٢

سل مىشود ، آب پشت را مىبرد و زانوها را سست مىنمايد . « 10 » قال : « الاشنان ردىء يبخر الفم و يصفر اللون و يضعف الركبتين و انا احبه » . در روايت است كه امام باقر عليه السلام موقع وضوء اشنان را به دهان مىگرفت و مىچشيد و بيرون مىانداخت بعد مىفرمود : اشنان بد است ، دهان را بدبو مىكند و رنگ را زرد و زانوها را ضعيف مىنمايد ولى من آن را دوست دارم . « 1 » قال ابو عبد الله : « كل الاشنان يوهن الركبتين و ماء الظهر » . على بن اسباط از حكم بن مسكين از امام صادق عليه السلام كه فرمود : اشنان زانوها را سست مىكند و آب پشت را فاسد مىسازد . « 2 » قال : « الاشنان يبخر الفم » . امام ابى الحسن فرمود : اشنان دهن را بدبو مىنمايد . « 3 »

مزاج :

گرم و خشك در درجه دوم است . « 4 » ماسرجويه مىگويد : مزاج آن در درجه سوم گرم « 5 » است .

تركيب شيميايى :

نوع بدون برگ : اعضاى اين گياه داراى متجاوز از 93 درصد آب و تركيباتى نظير مواد ازته به مقدار 15 / 1 درصد و مواد هيدروكربنه در حدود 3 درصد است ، بعلاوه داراى استرول ، كولين ، بتائين ، فلويافن و به مقدار بسيار كم از اسيد اكساليك است ولى با اينكه اغلب در سواحل دريا يافت مىشود ، فاقد يد است . نوع برگ دار : در خاكستر آن مقدار زيادى كربنات پتاسيم يافت مىشود . « 6 » از نوعى كه بدون برگ است شوره قليايى ( سديم كربنات ) بدست مىآورند . « 7 » از سوخته آن سودا حاصل مىشود . « 1 » در هند قديم مادّه قليايى بنام ( سجى ) سرى كاك شارا از آب آن تهيه مىكردند و هنوز

هامش
( 10 ) فروع كافى ، ج 6 ، ص 378 .
( 1 ) - مكارم الاخلاق ، ص 281 .
( 2 ) - خصال ، ص 31 .
( 3 ) - محاسن ، ص 564 .
( 4 ) - محيط اعظم ، ج 1 ، ص 162 ؛ المفردات ، ص 83 .
( 5 ) - ابن البيطار ، ص 38 .
( 6 ) - گياهان دارويى ، دكتر زرگرى ، ج 2 ، ص 25 - 723 .
( 7 ) - لاثانى لغات الادويه ، ص 26 .
( 1 ) - لسان العرب ، ص 22 .