تخطي إلى المحتوى الرئيسي

قرابادين اعظم ( فارسى ) — صفحة 390

مساهمون:

ص٣٩٠

وجور كه در حالت غشى براى تقويت قلب و انبساط حرارت غريزى مجرب‌ست

صفت آن

دواء المسك معتدل در عرق كيوره و عرق گاو زبان حل كرده در حلق ريزند در مزاج بارد و معتدل و اگر مزاج گرم صفراوى باشد دواء المسك بارد و عرق نيلوفر و گلاب دهند

ايضا كه در حالت غشى به كار آيد

صفت آن

شربت انار ولايتى در عرق مناسب حل كرده قطره‌قطره در حلق چكانند

وجور جهت اقسام غشى از حكيم شريف خان صاحب

صفت آن

مشك عنبر قدرى با گلاب يا بيدمشك سائيده وجور نمايند و اگر قدرى نارجيل دريائى در گلاب يا بيدمشك سائيده در غشى كه بعد هيضه بسبب صعود ابخره به طرف دماغ و دل بهم رسد استعمال نمايند قائم‌مقام ترياق فاروق خواهد بود

وجور در وجع فواد كه غشى بهم رسد مفيد و مجرب‌ست

صفت آن

جدوار بنفسجى سوده زهرمهره سوده بگلاب حل كرده در حلق ريزند

باب الياء التحتانيه متضمن بر يك فصل

[ فصل اول در ] ياقوتيها

ياقوتى نافع اصحاب ماليخوليا و تقويت و تفريح دل كند و مقوى دماغ‌ست

صفت آن

مرواريد ياقوت فادزهر معدنى عقيق كهربا بسد يشب هر يك يك مثقال ابريشم مقرض صندل بگلاب سوده عود غرقى گاو زبان گل گاو زبان ساذج هندى درونج زعفران فرنجمشك پوست اترج هر يك يك درم كشنيز مقشر گل نسرين بهمنين دانهء هيل لاجورد مغسول افتيمون هر يك دو درم مشك عنبر هر يك نيم درم مرباى هليله مرباى آمله هر يك سه عدد شربت انار ولايتى شش توله ورق طلا دو درم ورق نقره سه درم جواهرات را در گلاب يا عرق كاوى يا عرق بيدمشك صلايه كرده و خستهء مربا دور كرده سائيده و ديگر ادويه كوفته بيخته بسه چند قند مقوم بگلاب بسازند پس اوراق داخل نمايند خوراك دو مثقال

ياقوتى به جهت مسلول نافع

صفت آن

مرواريد ناسفته كهربا طباشير سرطان محرق بسد سوخته صدف محرق تخم خرفهء مقشر مغز تخم كدوى شيرين هر يك دو درم تخم كاهوى مقشر صندل سفيد صندل سرخ رب السوس خشخاش سفيد هر يك يك درم گل گاو زبان ابريشم مقرض پوست بيخ انجبار شادنج مغسول هر يك دو درم كافور نيم درم عنبر اشهب نيم مثقال رب سيب شيرين بست مثقال رب به شيرين نبات سفيد هر يك ده مثقال بدستور مرتب سازند

[ ياقوتى بارد موافق مزاج حارست ]

ياقوتى بارد موافق مزاج حارست و بهتر از دواء المسك بارد جهت خفقان گرم و ناقهين و تبديل مزاج و تقويت اعضاى رئيسه و تصفيهء خون و روح از كدورت نافع

صفت آن

مغز تخم كدوى شيرين تخم كاهوى مقشر مغز تخم هندوانه مغز تخم خيارين از هر يك دو مثقال و نيم تخم خرفهء مقشر چهار مثقال مرواريد ناسفته صندل سفيد سنبل الطيب طباشير فوفل صندل سرخ از هر يك دو مثقال بسد كهربا سرطان محرق از هر يك دو مثقال و يك دانگ زمرد سبز پنج دانگ ابريشم مقرض بهمن سرخ و سفيد گل گاو زبان غنچهء گل سرخ شقاقل مصرى دانهء هيل دارچينى از هر يك دو مثقال و نيم آملهء منقى پنج مثقال زعفران عنبر اشهب ورق طلا مشك تبتى از هر يك چهار دانگ ورق نقره دو مثقال نبات سفيد پنجاه مثقال آب سيب شيرين آب امرود آب به شيرين شربت فواكه شيرين گلاب عسل سفيد مصفى عرق صندل از هر يك بست مثقال بدستور طيار نمايند حكيم شريف خان مىنويسند كه راقم هم باندك تغير اين ياقوتى را طيار نموده بود نهايت مفيد يافته

ياقوتى بارد به نسخهء معمول حكيم علوى خان

صفت آن

ياقوت رمانى مرواريد ناسفته كهرباى شمعى ورق نقره از هر يك نه ماشه لعل بدخشى زمرد سبز عنبر اشهب از هر يك چهار ماشه بسد محرق شش ماشه طباشير صندل سفيد كشنيز مقشر گاو زبان بهمن سفيد غنچهء گل سرخ ابريشم مقرض هر يك يك توله آملهء منقى دو توله ورق طلا سه ماشه نبات سفيد نيم آثار آب انار شيرين
قرابادين اعظم ( فارسى ) — صفحة 390 | محمد اعظم خان ( ناظم جهان )