تخطي إلى المحتوى الرئيسي

نير اعظم در شناخت نبض و انواع آن ( فارسى ) — صفحة 215

مساهمون:

ص٢١٥

10 . نبض صغير و سريع و متواتر و لين

سبب صغر انضغاط رگ تحت مادّه است * و باعث سرعت و تواتر كثرت حاجت ( كه بنا بر صغر حاصل شده ) * و موجب لينت وجود رطوبت است . ورنه ، به صورت ديگر ، اسباب صغر اين نبض ممكن الوجود نيست . چه ، سرعت را قوّت و حاجت لازم است ، و تواتر را كثرت حاجت واجب ، و لين را لين آلت ضرور . پس با وصف موجود بودن اسباب عظم كه قوّت قوّه و كثرت حاجت و لين آلت بود وجود صغر چگونه امكان دارد ؟ و عدم اسباب صغر در بطلان اين نوع كافى باشد .

11 . نبض صغير و سريع و متفاوت و صلب

سبب صغر صلابت است * و سبب سرعت كثرت حاجت كه از عظم فوت شده * و سبب تفاوت ايفاى حاجت به سرعت و استغنا از تواتر بود .

12 . نبض صغير و سريع و متفاوت و لين

سبب صغر انضغاط رگ است تحت ماده * و باعث سرعت كثرت حاجت كه به واسطهء صغر حاصل شده * و موجب تفاوت ايفاى حاجت به سرعت بود . و گرنه در صورت سببى ديگر ( از اسباب ثلاثهء صغر ) وجود اين نبض امكان ندارد . بهر آنكه اسباب صغر - كه ضعف قوّه و قلّت حاجت و صلابت آلت است - يافت نمىشود . چه ، سرعت بىقوّت و شدّت حاجت نباشد و لين بدون لينت آلت نبود . پس ، در اين صورت ، ضدّ اسباب صغر متحقّق است و آن منافى وجود اوست .

13 . نبض صغير و بطىء و متواتر و صلب

و اين نوع امكان حصول ندارد . چه : - اگر سبب صغر صلابت آلت بود و سبب بطوء و تواتر ضعف قوّه باشد ، در اين صورت ، بىضعف نباشد . - و در صورتى كه قلّت حاجت سبب بطوء باشد ، در آن حالت ،