تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فهرستواره كتابهاى فارسى ( فارسى ) — صفحة 715

مساهمون:

ص٧١٥

* فواتح الجمال و فوايح الجلال .

نجم الدين كبرا - فوايح الجمال و فواتح الجلال .

* فواتح سبعه .

از قاضى كمال الدين مير حسين ميبدى ( شهيد 911 ق / 5 - 1506 م ) فرزند معين الدين ترمذى ميبدى ، متخلص به منطقى . يكى از نامىترين شاگردان دوانى . در ميبد يزد زاده ، در شيراز آموزش يافته ، قاضى ميبد و سپس يزد بوده است . به دست اسماعيل صفوى ( 907 - 930 ق / 2 - 1501 - 1524 م ) شهيد شده است . « مقدمهء شرح ديوان حضرت على ( ع ) » است ، در 7 « فاتحه » و هر فاتحه در چند « فتح » آميخته به نظم . كه بعدها از « شرح ديوان » جدا شده بگونهء يك كار جداگانه درآمده است . فاتحه 1 - در بيان راه راست ، 2 - بيان ذات تعالى ، 3 - اسماء و صفات خدا ، 4 - در انسان كبير ، 5 - انسان صغير كه عين انسان كبير است ، 6 - نبوت و ولايت ، 7 - فضايل و احوال حضرت على ( ع ) چاپ شده است . آغاز : سپاس سعادت اساس ، و شكر عبادت لباس ، معبودى را سزاست ، كه اعلام نبوت . . . . اما بعد ، بر سايران مراحل طريقت . مشترك 3 / 1762 ( 14 نسخه ) ؛ نسخه‌ها 2 / 1303 ( 6 نسخه ) ؛ ذريعه 9 / 1110 « ديوان منطقى » ، همانجا 13 / 266 « شرح ديوان امير . . . . » ، همانجا 16 / 364 « فواتح » ؛ اعلام 1 / 717 ؛ طبقات 10 / 74 ؛ كشف الظنون 1 / 802 « ديوان على بن ابيطالب » كه تاريخ مرگ او را نادرست 870 ق آورده ؛ اعيان الشيعه 27 / 282 كه مرگش را همانگونه نادرست آورده ؛ نفيسى 1 / 267 - 268 ، همانجا 2 / 749 ؛ مشار ، مؤلفين 2 / 884 كه نشانى 3 چاپ را داده ؛ منزوى ، دانشگاه 2 / 116 - 125 « شرح ديوان امير . . . . » همين شرح ، كه در آنجا 17 تن را كه دربارهء اين « ديوان » كار كرده‌اند نشانى داده ، نيز كارهاى ميبدى ؛ ايرج افشار ، بياض سفر 198 ؛ ريحانه 6 / 48 . آستان قدس ، نامگو 548 ( 2 نسخه ) ؛ اشكورى 19 / 231 « شرح ديوان . . . » با مقدمه ؛ دو كتابخانهء مشهد 1033 ؛ سنا 1 / 99 ؛ فاضل ، مشهد ، الهيات 2 / 706 ؛ قم ، مسجد اعظم 384 ؛ مجلس 2 / 355 ش 148 ، 598 ؛ ملى ، تهران 6 / 74 ، 88 . استانبول ، دانشگاه 158 - 159 « فاتحة المفاتيح . . . » با همين سرآغاز ، 284 « فواتح الاسرار » ؛ با همين سرآغاز ، 431 « كتاب فواتح » ؛ افغانستان ، موزه 338 « فواتح سنيه » ؛ بشير حسين ، شيرانى 2 / 240 ؛ تركيه ، كتابخانه‌ها 126 « فواتح سبعه » ؛ توپكاپى 1 / 9 ؛ ريو 2 / 811 ، 864 ؛ سارايو 34 ؛ عبد الرحيم 1 / 185 ، 218 ؛ گنج 2 / 749 ( 3 نسخه ) ، همانجا 3 / 1439 ؛ نوشاهى ، موزه 513 ، 514 .

* فوايح . از احسان الله ممتاز اونامى ،

در گزارش « ديوان حضرت على » در آن از « هفت فاتحه » ياد مىشود . گويا از « فواتح » ميبدى ( - بالا ) گرفته باشد . [ دانش‌پژوه ] . در تاريخ نگارش آن آمده : تاريخش چو نامش فوايح است . نى كم و زياد - با ضرب فائش در اعداد حروف اجساد . نسخه‌ها 2 / 1303 ( 1 نسخه ) . تهران ، دانشسرا ، قريب 171 ؛ فيلم 2 / 103 ؛