حقايق سنجيده شود و هر يك از اخبار وارده با قرآن كريم سنجيده و مقايسه شود و از آيات قرآنى مورد استضائه قرار گيرد زيرا كه مأخوذ و منتخب از علوم غيب و لوح محفوظ است كه در آن همه حقايق اشياء موجود است و همچنين همه اصول و دقايق امور ثابت است در نتيجه آنچه با آيات قرآنى موافق است فقط حق همان است .
كتابهاى آسمانى عبارت از صورت كتبى وجود الفاظ مطالب توحيد و اخلاق و پارهاى از احكام است كه در اوراق و يا صفحات ضبط شده و در اختيار رسول در آمده به منظور اينكه دسترس عموم گذارند ولى قرآن كريم عبارت از القاء حقايق و اسرار و بطون آيات قرآنى است كه به صورت الفاظ براى رسول صادع ( ع ) خوانده و قرائت شده و حقايق آن نور القاء وجودى و موهبت شده است .
بر اين اساس از هيچ نظر قرآن كريم قابل قياس به كتابهاى آسمانى نخواهد بود زيرا آيات قرآنى حقيقت علم ربوبى است كه بقلب رسول صادع ( ع ) القاء شده و توأم با مراحل الفاظ و معانى نيز بوده است و در تمام مراحل آن در جامعه اسلامى بوديعت نهاده شده نهايت حقايق و بطون و اسرار آن قابل درك و طبق افق افكار دانشجويان نبوده است .
از اين جهت فقط بايد بوصى رسول القاء و موهبت شود و اختصاص باوصياء عليهم السّلام دارد در حقيقت علوم ديانتهاى آسمانى گذشته فقط علم و صورت علم مكتوب در اوراق است جز لفظ و معنا مرحله ديگرى نخواهد داشت از اين نظر علم به آنها اختصاص برسول ندارد و هر كه كتاب آسمانى را مراجعه نمايد مىفهمد و اصرار ندارد كه اختصاص برسول داشته باشد ولى قرآن كريم زياده بر الفاظ و معانى و اسرار و بطون زياده بر تصور دارد كه مراحلى از آن قابل درك است براى دانشجويان ولى مراحل بسيارى از آن قابل فهم و درك نخواهد بود و اختصاص برسول ( ص ) و اوصياء عليهم السّلام دارد گذشته از اينكه آيات قرآنى حقيقت علم و صورت روانى و شئون روح صلّى اللَّه عليه و آله است و الفاظ آيات كريمه ظهورى نازل از اسرار و بطون آنست .
( و الحمد للَّه زنة عرشه )
درخشان پرتوى از اصول كافى ( فارسى ) — صفحة 326
مساهمون: محمد حسينى همدانى نجفى
ص٣٢٦