منتهى بجنگهاى خونين در صحنه جنگ جمل و صفين و نهروان گشت و سبب حسادت و رشك با رسول صلّى اللَّه عليه و آله و اوصياء او عليهم السلام جز فضيلت و ولايت و فرمانروائى بر عموم مردم كه ساحت آفريدگار به آنان موهبت فرموده سبب ديگرى تصور نميرود .
قوله ( ع ) :
عَلى ما آتاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ
:
بيان سبب حسد و رشك كفار و بت پرستان برسول صلّى اللَّه عليه و آله و اهل نفاق در باره ولايت و وصايت اوصياء عليهم السلام است و عبارت از فضل و رسالت رسول صلّى اللَّه عليه و آله و كرامتى كه براى او در اثر ولايتى كه در امور دين و دنياى عموم مردم داشت سبب حسادت و رشك نسبت برسول صلّى اللَّه عليه و آله شده است و همچنين نزول آيات كريمه قرآنى و نزول جبرئيل امين و پس از رحلت رسول صلّى اللَّه عليه و آله نيز در اثر فضايلى كه على ( ع ) حائز بود و نيز شجاعتى كه از او بظهور رسيده و همه فضايل را واجد بود بلكه صفات متضاد را نيز دارا بود كه سبب شد گروهى از منافقان با او در مقام حسد و مخالفت برآيند .
و بدين منظور جنگ جمل و صفين و نهروان از گروه ناكثان و قاسطان و مارقان بظهور پيوست مبارزه اهل كفر و شرك با رسولان عموميت داشته است هم چنان كه در هر عصر و زمان كفار در اثر رشك بمقام رسولان و ولايت كه از جانب حق تعالى دعوى مىنمودند سبب حسد و رشك آنان شده در مقام معارضه و تكذيب آنان بر مىآمدند از جمله بلعم باعورا بر حسب نقل در بعض كتابهاى آسمانى ديده بود كه ساحت آفريدگار رسول و پيامبرى را اعزام خواهد فرمود و گمان ميبرد كه خود او باشد و چون موسى كليم ( ع ) برسالت مبعوث گشت بر رسالت و ولايت او رشك برد و گفته شده در باره قوم او نفرين نمود و در بيابان سرگردان شدند و در آيه كريمه
وَ اتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ الَّذِي آتَيْناهُ آياتِنا فَانْسَلَخَ مِنْها فَأَتْبَعَهُ الشَّيْطانُ فَكانَ مِنَ الْغاوِينَ
.
تفسير آيه در باره شخص عابدى از بنى اسرائيل بنام بلعم باعورا است كه در زمان موسى كليم ( ع ) ميزيسته و از گروندگان به او بوده است و در اثر مخالفت و مبارزه با موسى عليه السلام از حريم قدس خارج و از رحمت پروردگار بىبهره