حسين حقّانى زنجانى
پيدايش قالب مثالى از ديدگاه فيض كاشانى
به دنبال اثبات عالم برزخ در قالب مثالى در بحثهاى گذشته ، اين سؤال علمى مطرح است كه اين قالب مثالى چه موقع پيدا مىشود ؟ آيا بعد از مفارقت و جدايى روح از قالب جسم و بدن در انسانها پديد مىآيد ؟ يا اين كه اين قالب در عالم مادّهء دنيوى نيز همراه جسم و بدن و قالب جسمى ، وجود داشته است ؟
پاسخ اين سؤال اين است كه : به هنگام مرگ و انتقال از اين حيات دنيوى ، بدن جسمى و مادى در قبرها مىماند و ذرّات اجسام به تدريج از همديگر جدا شده ، جزم زمين و موادّ زمينى مىگردد و ديگر جسدى كه اجزاى آن با يكديگر به صورت يك فرد انسانى هماهنگ باشد ، وجود ندارد ولى قالب مثالىِ موجود در جسم و بدن دنيوى زنده بوده ، وجود داشته ، در عالم مثال به زندگى خود ادامه مىدهد .
مرحوم ملّا محسن فيض كاشانى 1 معتقد است كه اين قالب مثالى در همين دنياى مادّى و جسمى نيز وجود داشته و جسد مثالى ، قالبى است كه روح در آن قالب بوده و در زندگى دنيائى نيز اين قالب مثالى در اين بدن جسمى قرار دارد پس :
1 - اين قالب مثالى با جسد جسمى دنيائى انسان الآن در دنيا نيز موجود است و با حيات او حيات دارد و همهء اجسام انسان براى آيندهء خود چنين حالى را دارند .
2 - اين يك قانون طبيعى بوده و مرحلهء بعدى خلقت از مرحلهء قبلى آن نشأت گرفته است . تا مرحلهء قبلى نباشد مرحلهء بعدى تحقق نخواهد يافت . وى معتقد