درمىيابيم كه فيض پس از تدوين گلزار قدس در صدد برمىآيد كه چند اثر ديگر از درون اين كتاب بيرون بكشد . به احتمال زياد فيض در هنگام مطالعه و بررسى آن با قلمى در حواشى نسخه خودش از رموزى چون ( عشق ، جمال ، جلال ، حق ) بهره برده تا در مرحله بعدى توسّط خودش يا كاتب ديگرى آن رموز ، مطالب استخراج شوند ، عقيلالدّين حسينى هم در نسخهاى كه براى خويش كتابت مىكرده ، اين رموز را در حاشيه اشعار مىآورد . آقاى فيضى در هنگام تصحيح اين رموز را از حاشيه به داخل متن مىآورد و آنها را عنوان غزل و رباعى قرار مىدهد . براى مثال در بخش رباعيات ، بر بالاى هر رباعى يكى از عناوين حق ، كمال ، جمال يا عشق قرار گرفته است . حال اگر اشعار بر مبناى اين رموز استخراج شوند آنچه در فرارويمان قرار مىگيرد چيزى نيست مگر رسالههاى شوق العشق و شوق الجمال . تنها يك نكته باقى مىماند و آن اينكه ، براى دو رمز " حق " و " كمال " مدخلى نمىيابيم و نمىتوانيم ادّعا كنيم كه فيض شوق الحقى و شوق الكمالى داشته است . براى رفع اين اشكال ، استاد ارجمند و محقّق گرانمايه نجيب مايل هروى بر اين باور است كه استعمال حق و عشق ، جمال و كمال به جهت بار معنايى مىتوانند در اينجا به جاى هم قرار گيرند و معناى متناظرى داشته باشند . اين مطلب را با توجّه به عدم تصريح مؤلّف و كاتب مىتوان پذيرفت .
نسخهاى از قصايد دهر آشوب را آقاى محمّد مشكوة معرفى مىكنند كه حائز اهميّت است . اين نسخه به سال 1091 - در سال آخر زندگى فيض - كتابت شده و در تملّك ميرزا فخرالدين است . آغاز و انجام اين نسخه چنين است :
آغاز / ايّها المدعون للاسلام / ايّها العابدون للاصنام
انجام / ختم كردم سخن دهر آشوب / به تمنّاى ظهور شه دين
كوتاه سخن آنكه ، اگر مجموعه اشعار موجود فيض در كتابخانهها مجدداً با ديدى نسخهشناسانه مورد نقد و نظر قرار گيرد به احتمال بسيار زياد مىتوان همگى آثار منظوم فيض را از آنها بركشيد و ارائه نمود . نسخهء شماره 321 كتابخانه سپهسالار شامل چند قصيده و چند مثنوى از فيض است كه شايد همان قصايد و مثنويهاى فراموش شده فيض
كتابشناسى فيض كاشانى ( فارسى ) — صفحة 249
مساهمون: محسن ناجي نصرآبادى
ص٢٤٩