به شب « 1 » ، نزد ديدن او تفاوت نيست ؛
« سَواءٌ مِنْكُمْ مَنْ أَسَرَّ الْقَوْلَ وَ مَنْ
جَهَرَ بِهِ وَ مَنْ هُوَ مُسْتَخْفٍ بِاللَّيْلِ وَ سارِبٌ بِالنَّهارِ »
« 2 »
.
و هيچ برگى از درختى نمىافتد مگر آنكه مىداند و مىشمارد ، و هيچ ميوهاى از شكوفهاش بيرون نمىآيد و نطفه در رحمى « 3 » قرار نمىگيرد و هيچ زنى « 4 » بار نمىگذارد مگر آنكه او خبر دارد ؛
« ما تَسْقُطُ مِنْ وَرَقَةٍ إِلَّا يَعْلَمُها »
« 5 »
« وَ ما تَخْرُجُ مِنْ ثَمَراتٍ مِنْ أَكْمامِها وَ ما تَحْمِلُ مِنْ أُنْثى وَ لا تَضَعُ إِلَّا بِعِلْمِهِ »
« 6 »
« أَ لا يَعْلَمُ مَنْ خَلَقَ وَ هُوَ اللَّطِيفُ الْخَبِيرُ »
« 7 »
.
نهان و آشكارا ، هر دو يكسان است در علمش ؛ نه آن را زودتر بيند ، نه اين را ديرتر داند ؛ و چنان كه ذات او به ذات ديگرى نمىماند صفات او به صفات ديگرى نمىماند ، و همچنان كه كنه ذات او معلوم نيست با غايت هويدايى ، كنه صفات او نيز پنهان است با كمال پيدايى ؛
« لا يُحِيطُونَ بِهِ عِلْماً وَ عَنَتِ الْوُجُوهُ لِلْحَيِّ الْقَيُّومِ »
« 8 » .
هامش
( 1 ) . در نسخهء « م » و « ث » به جاى « به روز يا به شب » عبارتِ « بر او تابان است » آمده است .
( 2 ) . در حاشيهء نسخهء « ق » و « خ » : « مساوى است نزد او از شما كسى كه آهسته گويد يا بلند ، پنهان شود به شب يا بر سر راه باشد به روز . » رعد ، آيهء 10 .
( 3 ) . نسخهء « م » : « رحم » .
( 4 ) . نسخهء « م » : « و زنى » .
( 5 ) . هيچ برگى از درخت نمىافتد مگر آنكه او آگاه است ؛ سورهء انعام ، آيه 59 .
( 6 ) . و هيچ ميوهاى از غنچهء خود بيرون نيايد و هيچ آبستنى بار بر ندارد و نزايد مگر به علم ازلى او ؛ سورهء فصّلت ، آيهء 47 .
( 7 ) . آيا آن خدايى كه خلق را آفريده عالم به اسرار آنها نيست ؟ و حال آنكه او بر باطن و ظاهر همهء امور عالم آگاه است ؛ سورهء ملك ، آيهء 14 .
( 8 ) . در حاشيهء نسخهء « ق » و « خ » : « احاطه نمىكند به او علم هيچ كس ، و ذليل است روىها مر حىّ قيوم را . » طه ، آيهء 110 و 111 .