شرح
( 6 ) - شرح بر مقامات اربعين صص يازده تا نوزدهء مقدّمه .
( 7 ) - ارشاد الاريب إلى مغرفة الاديب ( 18 - 40 - 94 ) طبع فريد رفاعى ، تاريخ بغداد ( 3 : 162 - 168 ) .
( 8 ) - ابو العبّاس احمد بن يحيى [ 200 - 291 ه . ق ] نحوى و لغوى عرب كه بيشتر عمر را در بغداد گذرانيد . از شانزده سالگى به تحصيل زبان عربى پرداخت و به مقامى شامخ رسيد و پيشواى كوفيين در نحو و لغت گرديد . مدّت سيزده سال - سمت تعليم به پسر محمّد بن عبد اللّه بن طاهر بغداد را برعهده داشت . ابن الانبارى ، از شاگردان او بود . از آثارش كتاب الفصيح ، قواعد الشعر است .
( 9 ) - از جمله مىنويسد : علىرغم سركوب شديدى كه متوكّل عليه شيعيان إعمال كرد ، مىبينيم كه بسيار نيرومند بودند . چنانكه معتصد خليفه به سال 284 ه - تصميم گرفت كه دستور دهد معاويه را بر منبرها لعن كنند . و در اين باب فرمانى نوشت كه متنش باقى است . وزير او را از بلواى عامّ بيم داد . معتضد گفت : شمشير در ميانشان مىنهم . وزير پاسخ داد : آنگاه با اين طالبيان چه خواهى كرد كه از هر سو خروج مىكنند و مردم به سبب دوستى خاندان پيغمبر هواخواهشان هستند ؟ اين فرمان تو ستايش و پذيرشى از ايشان خواهد بود و چون خلق بشنوند ، بيشتر طرفداريشان خواهند كرد . ( طبرى 3 / 2164 - 2278 ) در قرهيى ديگر مىنويسد : « پس از آنكه در سال 236 به حكم متوكّل بناى قبر و ساختمانهاى مجاورش را بكلّى تخريب و تسطيح و حتّى زراعت كرده بودند . ( طبرى 3 / 1407 )
( 10 ) - معجم الادباء 6 / 436 .
( 11 ) - المنتظم ، حوادث سال 310 ( به نقل از ثابت بن سنان ) - ابن اثير 8 / 58 ( به نقل از ابن مسكويه ) ؛08 . rN , 73 WGGA , dlefnetsuW. اختلاف الفقهاء تأليف محمّد بن جرير طبرى ، چاپnreKمصر 1320 ص 14 .
( 12 ) -08 , rN , 73 , WGGA , dlefnetsuW. ابو المحاسن ، وفات يكى از فقهاى پيرو طبرى را در سال 410 ذكر كرده است [ چاپ كاليفورنيا ص 126 ] به نوشته كندى ، يكى از مؤلّفات قاضى خصيبى [ متوفّا 347 ] كتابى در ردّ طبرى بوده است . ( ملحق القضاة ، كندى ، ص 577 ) همچنين نگاه شود به طبقات سبكى 2 / 139 به بعد .
( 13 ) - ارشاد الاريب إلى معرفة الاديب ( 18 : 44 ) .
( 14 ) - بستان العارفين ص 74 - 5 .
( 15 ) - سيوطى ، المزهر 2 / 204 ؛036 . 5 . 27 . db , AWS , rehizdloG.
( 16 ) - شعبى ، ابو عمر و عامر بن شراحيل شعبى از اهل كوفه و از بزرگان تابعان و فقهاى آنان بود . وى از يكصد و پنج تن از اصحاب حضرت رسول ( ص ) روايت كرده است . وى به سال 20 ه . ق و به روايتى به سال 31 ه . ق به دنيا آمد و به سال 109 يا 105 يا 104 ه درگذشت .
( 17 ) - اسماعيل بن عبد الرحمان ابن ابى ذؤيب السّدى الأعور - پدرش عبد الرحمان از كبار و عظماء كوفه بشمار مىرفته است . بدان جهت كه سدى در سده مسجد كوفه نشسته ، روى بندها و سرافكندىهاى زنان مىفروخت ، چنين لقب يافته است . وى به سال 127 ه . ق درگذشته است . [ معجم الادباء ج 7 ص 13 - 16 ] .
( 18 ) - تفسير طبرى 1 / 30 چاپ مصر - مطبعة الميمنية .
( 19 ) - تفسير طبرى 1 / 26 - 30 .
( 20 ) - تفسير طبرى 1 / 58 ( در بحث « قذر » ) .