مدينه است همچنين ، به دليل جايگاه رفيع علمى و فضيلتى كه از آن برخوردار بوده است ، گفته مىشود كه القابى چون « سيّد المسلمين » و « سيّد القرّاء » را به خود اختصاص داده است . « 1 »
دربارهء علاقهء او به اهل بيت پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و سلّم گفته شده است كه وى ارادت ويژهاى به آن خاندان داشته و از مردان استوار در امر ولايتمدارى بوده است . « 2 »
در گفتههاى تفسيرى اين يار صديق پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و سلّم نيز مواردى از تفسير قرآن به قرآن به چشم مىخورد ، و گاهى ديده شده كه چند آيه در ارتباط با يك موضوع را مورد اشاره قرار داده و بدين شكل ، با روش تفسير قرآن به قرآن ، تفسيرى موضوعى ارائه داده است .
از باب مثال ، از وى روايت شده كه دربارهء آيهء شريفهء :
وَ إِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ ، وَ أَشْهَدَهُمْ عَلى أَنْفُسِهِمْ أَ لَسْتُ بِرَبِّكُمْ قالُوا بَلى شَهِدْنا أَنْ تَقُولُوا يَوْمَ الْقِيامَةِ إِنَّا كُنَّا عَنْ هذا غافِلِينَ
« 3 » گفته است :
« در آن روز [ روز پيمان فطرت ] همهء آنچه را كه تا روز قيامت وجود مىيافتند ، حاضر نمود ، آنان را به سخن آورد و از آنان پيمان گرفت ، در ميان آنان ، انبياء عليهم السّلام ، چون چراغى فروزان بودند » . « 4 »
سپس در ادامه با اشاره به آيهاى ديگر مىگويد :
[ با آن كه انبياء در آنجا حضور داشتند ] ولى خداوند از آنان پيمان ويژهء ديگرى گرفت ، چه اين كه خود مىگويد :
وَ إِذْ أَخَذْنا مِنَ النَّبِيِّينَ مِيثاقَهُمْ وَ مِنْكَ وَ مِنْ نُوحٍ
وَ مُوسى وَ عِيسَى ابْنِ
هامش
( 1 ) . ابن اثير ، أسد الغابة فى معرفة الصّحابة ، پيشين ، ج 1 ، 49 و نيز به دو منبع « الإصابة فى تمييز الصحابة » و « الإستيعاب فى معرفة الأصحاب » ، پيشين ، مراجعه كنيد .
( 2 ) . محمّد هادى معرفت ، التفسير و المفسّرون ، پيشين ، ج 1 ، ص 224 ، به نقل از ، أبى الصّلاح ، تقريب المعارف ، ص 168 ، بدون مشخّصات .
( 3 ) . اعراف : 7 / 172 ، « و [ ياد كن ] هنگامى را كه پروردگارت از پشت فرزندان آدم ، ذريّهء آنان را برگرفت و ايشان را بر خودشان گواه ساخت كه آيا پروردگار شما نيستم ؟ گفتند : « چرا ، گواهى داديم » تا مبادا روز قيامت بگوييد ما از اين [ امر ] غافل بوديم ، [ و از پيمان فطرى توحيد بىخبر مانديم . ] » .
( 4 ) . محمد بن جرير طبرى ، جامع البيان فى تفسير القرآن ، پيشين ج 9 ، ص 79 ، عبارات بعدى از همين منبع است .