تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ اسلام ( از جاهليت تا رحلت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله وسلم ) — صفحة 119

مساهمون:

ص١١٩

در گذشته بودند « 1 » بزرگان قريش ، همه علاقه‌مند به ازدواج با او بودند ؛ « 2 » مردان نامدارى همچون عقبة بن ابىمعيط ، ابوجهل و ابوسفيان از او خواستگارى كرده بودند و او موافقت نكرده بود . « 3 » از سوى ديگر ، خديجه با محمد صلى الله عليه و آله خويشاوند بود و نسب هر دو در قُصىّ به هم مىرسيد . او اطلاعاتى از آيندهء درخشان محمد صلى الله عليه و آله داشت « 4 » و علاقه‌مند به ازدواج با او بود . « 5 » خديجه به محمد صلى الله عليه و آله پيشنهاد ازدواج كرد و محمد صلى الله عليه و آله با موافقت عموهايش ، اين پيشنهاد را پذيرفت و در يك جمع خانوادگى ازدواج صورت گرفت . « 6 » بنابر قول مشهور در اين هنگام خديجه چهل سال و محمد صلى الله عليه و آله بيست و پنج سال داشت . « 7 » خديجه نخستين زنى بود كه

هامش
( 1 ) . همسران قبلى او عُتيّق‌بن عائذ [ عابد خ ل ] و ابوهاله هندبن نباش بود . ( ابن‌اثير ، اسدالغابة ، ج 5 ، ص 434 ؛ ابن‌حجر ، پيشين ، ص 281 ؛ ابن‌عبدالبر ، پيشين ، ص 280 ؛ حلبى ، پيشين ، ج 1 ، ص 229 ؛ ابوسعيد خرگوشى ، شرف‌النبى ، ترجمهء نجم‌الدين محمود راوندى ( تهران : انتشارات بابك ، 1361 ) ، ص 201 ؛ شيخ عبدالقادر بدران ، تهذيب تاريخ دمشق ( بيروت : داراحياء التراث‌العربى ، ط 3 ، 1407 ه . ق ) ، ج 1 ، ص 302 ) . برخى از اسناد و شواهد تاريخى حاكى از آن است كه خديجه قبلًا ازدواج نكرده بود و محمد صلى الله عليه و آله نخستين همسر او بود . بعضى از محققان معاصر نيز روى اين موضوع تأكيد دارند . ( مرتضى العاملى ، جعفر ، الصحيح من سيرة النبى الأعظم ، ج 1 ، ص 121 . )
( 2 ) . ابن‌سعد ، پيشين ؛ بيهقى ، پيشين ، ص 215 ؛ طبرى ، پيشين ، ج 2 ، ص 197 ؛ حلبى ، پيشين ؛ ابن‌اثير ، الكامل فىالتاريخ ، ج 2 ، ص 40 .
( 3 ) . مجلسى ، بحارالانوار ( تهران : دارالكتب الاسلامية ) ، ج 16 ، ص 22 .
( 4 ) . مجلسى ، پيشين ، ص 20 - 21 ؛ ابن‌هشام ، پيشين ، ج 1 ، ص 203 ؛ ابن شهر آشوب ، مناقب آل ابى طالب ( قم : المطبعة العلمية ) ، ج 1 ، ص 41 .
( 5 ) . مجلسى ، پيشين ، ص 21 - 23 .
( 6 ) . ابن‌اسحاق ، پيشين ، ص 82 ؛ بلاذرى ، انساب‌الاشراف ، محمد حميدالله ( قاهره : دارالمعارف ) ، ج 1 ، ص 98 ؛ تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 16 ؛ ابن‌اثير ، الكامل فىالتاريخ ، ج 2 ، ص 40 ؛ رازى دولابى ، پيشين ، ص 46 ؛ حلبى ، پيشين ، ص 227 ؛ ابن‌شهرآشوب ، پيشين ، ج 1 ، ص 42 ؛ مجلسى ، پيشين ، ج 16 ، ص 19 .
( 7 ) . بلاذرى ، پيشين ، ص 98 ؛ ابن‌سعد ، پيشين ، ج 1 ، ص 132 ؛ طبرى ، پيشين ، ج 2 ، ص 196 ؛ حلبى ، پيشين ، ص 228 ؛ ابن‌عبدالبر ، الأستيعاب ، ج 4 ، ص 280 ؛ ابن‌اثير ، اسدالغابة ، ج 5 ، ص 435 ؛ الكامل فىالتاريخ ، ج 2 ، ص 39 . دربارهء سنّ خديجه هنگام ازدواج ، اقوال ديگرى نيز هست . ر . ك : امير مهيا الخيامى ، زوجات النبى واولاده ( بيروت : مؤسسة عزالدين ، ط 1 ، 1411 ه . ق ) ، ص 53 - 54 .
تاريخ اسلام ( از جاهليت تا رحلت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله وسلم ) — صفحة 119 | مهدى پيشوايى