جملهء ثالثه اينكه : همان وقت مرگ بلكه قبل از موت حال احتضار تمام حقايق بر انسان مكشوف مىشود كه ديگر توبه قبول نيست و اين از جمله :
حَتَّى أَتانَا الْيَقِينُ
استفاده مىشود .
[ سوره المدثر ( 74 ) : آيه 48 ]
فَما تَنْفَعُهُمْ شَفاعَةُ الشَّافِعِينَ ( 48 )
پس نفع نمىبخشد آنها را شفاعت شفاعت كنندگان .
مسأله شفاعت يكى از ضروريات دين است و نصوص قرآن بر او قائم است و اخبار فوق حد تواتر است لكن مشروط بشرائطى است :
اول - تا اذن الهى نرسد احدى حق شفاعت ندارد چنانچه ميفرمايد :
يَوْمَئِذٍ لا تَنْفَعُ الشَّفاعَةُ إِلَّا مَنْ أَذِنَ لَهُ الرَّحْمنُ وَ رَضِيَ لَهُ قَوْلًا
طه آيه 108 .
دوم - خاص اهل ايمان است غير مؤمن قابل شفاعت نيست كه مفاد
وَ رَضِيَ لَهُ قَوْلًا
است .
سوم - بايد يك مناسبت و ارتباطى بين شفيع و مشفع باشد . و شفاعت هم اقسامى دارد نسبت بعصات اهل ايمان مشروط به اينكه با ايمان از دنيا رود و معاصى باعث سلب ايمانش نشود ، شفاعت مغفرت و گذشت و عفو از معاصى است و نسبت به غير عصات ارتفاع درجه است و نسبت بمنسوبين حشر يا شفيع است و در دنيا رفع بلاء و افاضه نعمت است ، و شفاعت دو قسم است كبرى خاص محمد و آل محمد است و صغرى شفاعت مؤمنين در حق يكديگر ، و شفاعت قرآن در حق تالى قرآن و عمل بر طبق آن ، و ملائكه در حق مؤمنين ، و بسا بعض ايام و بعض اعمال صالحه هم شفاعت ميكنند پس مجرمين مذكورين در آيه :
فَما تَنْفَعُهُمْ شَفاعَةُ الشَّافِعِينَ
اصلا شفاعت نميكنند يعنى كسانى كه براى آنها نفع دارد و بشفاعت نائل ميشوند غير اينها هستند .
[ سوره المدثر ( 74 ) : آيه 49 ]
فَما لَهُمْ عَنِ التَّذْكِرَةِ مُعْرِضِينَ ( 49 )
پس چه چيز سبب شده كه اينها از پند و اندرز و تذكر اعراض و رو برميگردانند با اينكه حجت از هر جهت براى آنها تمام شده انبياء با معجزات باهرات آمدند