[ سوره النساء ( 4 ) : آيه 98 ]
إِلاَّ الْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجالِ وَ النِّساءِ وَ الْوِلْدانِ لا يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةً وَ لا يَهْتَدُونَ سَبِيلاً ( 98 )
مگر مستضعفين از مردان و زنان و اطفال كه استطاعت ندارند خود را نجات دهند و راهى براى آنها نيست .
كلمه ( الا المستضعفين ) ممكن است استثناء از جمله قبل باشد كه
فَأُولئِكَ مَأْواهُمْ جَهَنَّمُ
يعنى اينها از جهنم معاف هستند چنانچه ببرهان عقل و نقل ثابت شده كه جاهل قاصر چه از كفار باشد و چه از مخالفين و غير اينها در صورتى كه هيچگونه تقصيرى از او سر نزده باشد و عنادى از او ظاهر نشده باشد معاقب نيست زيرا عذاب او خلاف عدل است و او چون ايمان ندارد لياقت بهشت هم ندارد ، و ممكن است استثناء از جميع جملات آيه قبل باشد از سؤال ملائكه و ظلم بنفس و مؤاخذه از ترك مهاجرت تا آخر آيه .
و اين مستضعفين سه دسته هستند ( من الرجال ) يا از جهت فقر يا از جهت نقص بدنى مثل فلج و عمى يا از جهت مرض يا قلة عقل و سفاهت يا از جهت عدم وصول دعوت به آنها يا از جهت اغواء مشركين و امر را بر آنها مشتبه كردن يا جهات ديگر .
وَ النِّساءِ
و زنها از اين جهات اقرب بقصور هستند از مردان بخصوص از جهت قلة عقل و فقدان وسائل .
وَ الْوِلْدانِ
كه آنها از زنها هم اقرب بقصور هستند زيرا قلم تكليف از آنها برداشته شده چنانچه در حديث است
( رفع القلم عن الصبى حتى يحتلم و عن المجنون حتى يفيق و عن النائم حتى يستيقظ ) .
لا يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةً
علت و وجه استثناء است كه خود آنها نميتوانند كارى و تمهيدى به كار زنند كه از شرك بيرون آيند و در اسلام داخل شوند .