( اشكال )
بادلّه بسيار و اخبار متواتره بتواتر معنوى و بضرورت مذهب شيعه ثابت و محقق است كه مؤمن مخلّد در عذاب نيست بلكه اگر با ايمان از دنيا برود وسائل مغفرت بسيار دارد و مفروض اينست كه قاتل مؤمن است پس چگونه مىشود كه مخلد در عذاب باشد .
( جواب )
اولا در بسيارى از اخبار داريم كه اين آيه در مورد قاتليست كه مقتول را از جهت ايمانش بقتل برساند و البته همچه قاتلى ايمان ندارد ، اما اگر از جهات دنيوى مثل حبّ رياست يا طمع بمال يا از جهت غضب او را بكشد مشمول اين جمله نيست .
و ثانيا ممكن است گفته شود كه قاتل اگر موفق بتوبه نشد اين معصيت باعث اين مىشود كه بىايمان از دنيا ميرود مثل بسيارى از معاصى تضييع صلوة ، منع زكات ، ترك حج ، اعراض از علماء ، ترك امر بمعروف و نهى از منكر و غير اينها كه سبب زوال ايمان ميشوند .
و ثالثا آيه در مقام استحقاق همچه عذابى است اما فعليت آن معلوم نيست و اميد عفو دارد و خلف وعيد مانعى ندارد .
( تنبيه )
توبه قاتل باينست كه تمكين از قصاص داشته باشد حتى اگر اولياء مقتول نميدانند آنها را اعلام كند اگر عفو كردند يا راضى بديه شدند اداء كند و الّا قصاص نمايند و كفاره هم بدهد و بينه و بين اللَّه هم پشيمان باشد و طلب استغفار هم براى خود و هم براى مقتول نمايد .