تركيبات شيميايى
ميوهء جوز ارقم داراى حدود 2 درصد اسانس است و تقريبا 18 درصد اسانس ميوه را انواع آلدئيد « 1 » تشكيل مىدهد .
خواص - كاربرد
ميوهء آن در هند به عنوان ادويه ، شبيه زيره ولى با خواصى ضعيفتر از زيره مصرف مىشود . بادشكن است ولى مصرف اصلى آن غدهء گياه است كه به عنوان دارو كاربرد دارد . از برگ آن نيز مانند سبزى خوردن استفاده مىكنند . جوز ارقم كه معمولا به ريشهء ضخيم غدّه مانند گياه اطلاق مىشود از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى خيلى گرم و خشك است . از نظر ابعاد نظير شاهبلوط يا گردو ولى سفيد و شكننده است و از نظر طعم شبيه شاهبلوط و باقلا كمى تند است و وقتى خشك شود ، پوست سياه نازكى روى آن را مىگيرد كه با كمترين فشارى از آن جدا مىشود . غدهء جوز ارقم نسبتا سنگين است و نيروى دارويى خود را تا سه سال حفظ مىكند و پس از آن ضعيف مىشود . جوز ارقم مخدّر و مسكر است و براى خرد كردن سنگ مثانه مفيد مىباشد . اگر آن را با مايع دمكردهء گياه حسك بخورند براى اخراج كرم معده مؤثر است .
توضيح : گياه حسك يا خارخسك به نام
Tribulus terrestris
گياه بسيار مفيدى است كه شرح آن در ساير جلدهاى اين مجموعه آمده است .
نانى كه از آرد غدهء جوز ارقم تهيه شود ، بسيار خوابآور است . ضماد آن براى تحليل ورمهاى بلغمى بسيار مفيد است . مقدار خوراك آن حد اكثر 3 - 5 / 2 گرم است . مصرف معتدل آن كمتر از 1 گرم مىباشد . در صورتى كه پس از خوردن آن عوارضى تخديرى بروز كند بايد فورا شير تازه خورد كه سمّ آن برگردانده شود . توجه شود كه جوز ارقم سمّى است . مصرف آن بههرحال بايد زير نظر پزشك و در حد مقدار مجاز با نظر متخصص باشد در غير اين صورت ممكن است عوارض شديد مسموميت منجر به مرگ ايجاد كند .
مجددا تكرار مىشود در مواردى كه به علتى زايد بر مقدار مجاز ( 4 و 5 گرم و
هامش
( 1 ) .Aldehydes