از فوكا مادهاى شيرين كه از نوع منّها مىباشد به نام بيدخشت گرفته مىشود كه داراى خواصى نسبتا مشابه شيرخشت است و در بخش بيدخشت شرح داده شده است .
دم كرده يا جوشاندهء پوست بيد كه معمولا مصرف مىشود به مقدار 50 گرم پوست در هزار گرم آب تهيه مىشود و يك فنجان قبل از هر غذا خورده مىشود . از نظر دارويى مادهء عامل بيد مادهء ساليسين است كه به خصوص در پوست آن وجود دارد . ساليسين گلوكوزيدى است متبلور ، بىرنگ به فرمول خام
C 12 H 18 O 7
كه در آب جوش محلول است و چون شكل خارجى آن شبيه سولفات دوكينين است مدتها تصور كردهاند كه در رفع تبهاى نوبهاى مؤثر است . البته در كاهش تبهاى نوبه خفيف كمى اثر دارد ولى همينكه شدت يافت بىاثر مىباشد . اين ماده بىبو و بسيار تلخ است .
گلوكوزيد ساليسين در كنترل روماتيسم مفصلى حادّ اگر هر 4 - 3 ساعت 2 گرم مصرف شود مؤثر است .
روش تهيه ساليسين بهطور ساده و در مقياس مصرف شخصى در خانه
5 كيلوگرم پوست بيد را در مقدار كافى آب بجوشانند تا كمى غليظ شود و از پارچهاى صاف كنند و آنقدر شير آهك رقيق روى صاف شده پوست بيد بريزند كه مادهء رنگين رسوب شود و محصول را با كاغذ صاف كنند و صاف شده را تبخير كنند تا در حد شربت غليظى درآيد . پس از آن كمى الكل 36 درجه در آن بريزند كه مادهء صمغى آن رسوب شود و مجددا آن را صاف كنند و با تقطير الكل را از آن بگيرند و محصول باقى را به قدرى كه لازم است تبخير كنند و در جاى سرد نگهدارى نمايند .
ساليسين به شكل تيغههاى پهن متبلور مىشود و براى خالص كردن آن را در آب جوش حل كرده مقدار كمى زغال حيوانى به محلول مىافزايند و صاف نموده و مىگذارند مجددا متبلور شود . ساليسين خالص به شكل تيغههاى باريك و پهن و سفيد مرواريدى و طعم تلخ شبيه بيد به دست مىآيد . ساليسين در آب سرد فقط 5 - 4 درصد حل مىشود ولى در آب جوش و الكل محلول است .
تهيه شربت ساليسين : 5 گرم ساليسين را در 50 گرم آب جوش حل كنند و صد گرم قند ساييده در آن حل نمايند و براى رفع تب نوبه ، اطفال با قاشق كوچك بتدريج بياشامند .
تهيه حب قاعدهآور : ساليسين ساييده شده 1 گرم ، ريوند ساييده شده نيم گرم با مقدار