3 . گونهء
Papaver argemone L .
گياهى است يك ساله پوشيده از كرك ابريشمى . برگهاى آن داراى تقسيمات مكرر كه به صورت رشتههاى نازك درآمده است . گلبرگهاى آن تخممرغى دراز به رنگ پريده با لكههايى به رنگ قرمز تيره است . كپسول آن دراز ، استوانهاى و به شكل گرز مىباشد . اين گياه در اطراف تبريز در مزارع اراك در نوده و در غرب ايران در كرند مىرويد . در هند در باغها كاشته مىشود .
خواص - كاربرد
شربت گلهاى اين گياه در اسپانيا به عنوان معرق مورد توجه است . دانههاى آن نيز ملين است .
4 . گونهء
Papaver bracteatum Lindl .
گياهى است چندساله كه معمولا از سال دوم به بعد گل مىدهد . ساقهء آن افراشته و پوشيده از كرك است . برگها داراى بريدگى كه هريك از قسمتهاى آن دراز نيزهاى است . گلهاى آن به رنگ قرمز خونى كه در بن جام آن يك لكهء درشت تيره ديده مىشود .
گلبرگها پوشيده از كرك ريز مىباشد . كپسول آن تخممرغى با ديسك پهن كه در اطراف آن دندانههايى وجود دارد . اين گياه در ايران در دامنههاى البرز در پلور و در دامنههاى كوه دماوند در گچسر در ارتفاع 2000 مترى و در ورك نزديك كرج ، در درهء چالوس مازندران در 2200 متر ارتفاع و در آذربايجان در خوى ديده شده است .
در مناطق شمال به نام « خشخاش سياه » شناخته مىشود .
تركيبات شيميايى
از نظر تركيبات شيميايى در ريشه و برگ و كپسول اين گياه مادهء تبائين يافت مىشود . مقدار تبائين در كپسول آن كه ضمن تيغ زدن با صمغ شيرهء آن خارج مىشود بيش از ساير قسمتها مىباشد . مقدار تبائين اين گونه شقايق كه در ايران مىرويد از گونههاى نظير آن كه در ساير مناطق دنيا مىرويند بيشتر است . به همين جهت از نظر دارويى خيلى مورد توجه مىباشد .
مادهء تبائين يا پارامورفين يكى از آلكالوئيدهاى موجود در ترياك است كه مقدار