تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 191

مساهمون:

ص١٩١
سنگ در مجارى ادرار استفاده مىشود . در مدارك چينى از جوشاندهء برگ براى كنترل بيمارى قند استفاده مىشود [ كاريونه - كيمورا * ] . « دانج ابروج » يا تخم « انچوچك » كه « تخم امرود » نيز گفته‌اند ، از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى كمى گرم و از نظر ترى و خشكى معتدل است . از نظر خواص براى نرم كردن سينه و حنجره و اعصاب متشنج مفيد است . فربه‌كننده است و در افزايش نيروى جنسى نقش دارد و مدرّ مىباشد . اگر آن را بكوبند و در آب شيرهء آن را بگيرند خوردن آن قاعده‌آور است . اسراف در خوردن آن براى معده خوب نيست و براى رفع عوارض آن بايد از شيرينىها استفاده كرد .

گونه‌هاى مختلف گلابى در ايران

1 .
Pyrus amygdaliformis Vill .
درختچه يا درخت كوچكى است كه ارتفاع آن تا 6 متر مىرسد ، شاخه‌هاى آن خاردار و شاخه‌هاى جوان آن كركدار سفيد مخملى است و پس از مسن شدن صاف مىشود . برگها بيضى با كنارهء صاف يا دندانه‌هاى قوسى نامحسوس كه با كركهاى بلند ابريشمين پوشيده شده . ابعاد برگ حدود 5 / 5 * 2 سانتىمتر ، دمبرگ آن كوتاه و گاهى نيز بدون دمبرگ است . گلها ، چندتايى به رنگ سفيد خاكسترى نمدى ، ميوهء آن تقريبا گرد به رنگ زرد و قهوه‌اى ، قبطر آن 3 - 2 سانتىمتر است . اين درختچه در جنوب شرقى اروپا و كشورهاى شرقى مديترانه ، تركيه و ايران به طور وحشى مىرويد ، در ايران در آذربايجان غربى انتشار دارد . 2 . گلابى گونهء
Pyrus Boissieriana Buhse .
به فارسى در مناطق مختلف با نامهاى محلى مختلفى شناخته مىشود . در ارسباران « آرموت » ، در طوالش « خرس آرموت » ، در شفارود « آمبرو » ، در ارتفاعات منجيل و هرزويل « همرو » ، در كلارستاق و كجور « امرود » ، در رامسر و شهسوار « گال‌اربو » ، در نور « سوتى » و سرانجام در مازندران « تلكا و تلكو » مىباشد . درختى است به ارتفاع 5 متر داراى شاخه‌هاى خارمانند . برگ آن تخم‌مرغى با قاعده گرد و يا قلبى روى برگ صاف و براق و پشت برگهاى جوان و حايهء آن را تارهاى عنكبوتى پوشيده كه رفته‌رفته صاف مىشود . رنگ آن سبز روشن ، طول صفحهء برگ 4 - 2 سانتىمتر ولى طول دمبرگ زياد و در برخى موارد دو برابر آن است . گلهايش سفيد و داخل كاسبرگهاى مثلثى آن پشمين و سرخ است . ميوهء آن كوچك گرد و يا كمى گلابىشكل است و روى يك پايك به
معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 191 | حسين مير حيدر