تيره و درخشان . ساقهء آن چهارگوش بىكرك . گلهاى آن كوچك سفيد كه معمولا در تابستان ظاهر مىشوند و مورد هجوم زنبورهاى عسل قرار مىگيرند . رنگ گلها در بعضى ارقام كمى تيره و به رنگ گل به و در بعضى موارد تيرهتر حتى سرخ و بنفش مىباشد . ميوه آن دراز ، قهوهاى و كوچك است .
تكثير اين گياه با كاشت پاجوشهاى گياه در پاييز صورت مىگيرد و پس از آن با پخش طبيعى بذر گياه به سهولت گسترش مىيابد .
برداشت گياه معمولا در اواخر ارديبهشت قبل از ظهور گلها بايد انجام شود . برگها و سرشاخهها كه برداشت مىشود در محلى در جريان هوا قرار مىدهند كه به سرعت خشك شود و پس از آن بايد در محل تاريك و خشك نگهدارى شود .
اين گياه بومى مناطق مديترانهاى است و در اروپا و آسيا نيز در همين مناطق انتشار دارد . در ايران در كنار مجارى آبها و مناطق اطراف تهران ، در شمال ايران در رشت و اطراف آن ، رودبار و در آذربايجان و مناطق شرقى ايران و استانهاى غربى مىرويد .
تركيبات شيميايى
از نظر تركيبات شيميايى در برگ بادرنجبويه اسانس وجود دارد كه معروف است و اسانس مليس « 1 » ناميده مىشود و مادهء عامل و مؤثر گياه است و اسانس روغنى فرار اكسيژنه مىباشد .
خواص - كاربرد
برگهاى بادرنجبويه را در فرانسه مانند چاى دم مىكنند و براى اين كار 30 - 20 گرم برگ خشك در هزار گرم آبجوش ريخته دم مىكنند و به عنوان معرق ، ضد تشنج ، محرك معده ضد اسپاسم و براى جلوگيرى از قى 4 - 3 فنجان در روز مىخورند و به همين علت گياه را در فرانسه به نام چاى فرانسه « 2 » نيز مىنامند .
از برگهاى اين گياه براى تهيه شربتى به نام او دو مليس « 3 » نيز در فرانسه استفاده مىشود كه براى سنگينى معده و مبارزه با انواع سنكوپ « 4 » مىخورند .
بادرنجبويه از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى گرم و خشك است . به
هامش
( 1 ) .Essence demelisse( 2 ) .The de France( 3 ) .Eau de melisse( 4 ) .Syncope