تركيبات شيميايى
از نظر تركيبات شيميايى در گياه وجود گلوكوزيد و اسانس روغنى و در هر 100 گرم گياه خشك 012 / 0 ميلىگرم ارسنيك تأييد شده است . گلوكوزيد آن گوگرددار به نام گلوكوناستورتين « 1 » مىباشد و مواد معدنى آهن ، يد ، كلسيم ، . . . و ويتامينها در آن يافت مىشود .
طبق بررسىهاى شيميايى در هريك صد گرم برگ و ساقهء تازهء علف چشمه در حدود 79 ميلىگرم ويتامين
C
، 4900 واحد بين المللى ويتامين
A
، 282 ميلىگرم پتاسيم ، 52 ميلىگرم سديم ، 7 / 1 ميلىگرم آهن ، 54 ميلىگرم فسفر ، 151 ميلىگرم كلسيم و 2 / 2 ميلىگرم پروتئين وجود دارد . بنابراين از نظر ويتامين
C
و كلسيم قوىتر از ترهتيزك و در رديف سبزيجات غنى از ويتامين
C
و كلسيم است ، ضمن اينكه مقدار آهن آن نيز قابل توجه است .
خواص - كاربرد
گياه علف چشمه در مجموعه فارماكوپه اغلب كشورهاى دنيا يك نبات طبى منظور مىباشد . در كشورهاى چين و هندوچين و اندونزى از سوپ آنكه با گوشت خوك تهيه مىكنند براى رفع سرفههاى حادث از ناراحتى ريه و تورم و جراحتهاى گلو مصرف مىشود و به عنوان مدر و ضد اسكوربوت يعنى براى رفع عوارض كمى ويتامين
C
استعمال مىشود . اسانس گوگردى ازتدار آن ( سولفو نايتروجىناس ) « 2 » محرك خوبى است و براى كمك به هاضمه عامل مؤثرى مىباشد .
از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى گرم و خشك مىباشد و مصرف آن گرمكنندهء بدن و اشتهاآور است و نفخ و باد را تحليل مىبرد و خونروى از هر عضوى را متوقف مىكند . مدر بول و حيض است و ترشح ادرار را زياد مىكند و قاعدهآور است و براى خرد كردن سنگ كليه خيلى مؤثر است . اگر تازه يا پختهء آن خورده شود براى تحليل نفخ و بادهاى غليظ معده و رودهها و باز كردن گرفتگىها و انسداد و گرم كردن معده و كمك به هضم غذا و خرد كردن سنگ كليه و ازدياد ادرار و سرخ نمودن رنگ رخسار و كاهش درد پهلو و كاهش دردهاى طحال و دلپيچه و زخم روده نافع است .
مصرف علف چشمه تببر و ضد كرم است و در بيمارى قند تأثير مثبت و
هامش
( 1 ) .Gluconasturtine( 2 ) .Sulfo nitrogenous essence