5 - قلب و عروق
در زمينهء قلب هم مسلمانان مطالعه نموده و نظريات جديدى ابراز داشتند و در اين ميان كتابهاى مستقلى نيز در رابطه با داروهاى مورد استفاده براى قلب نوشتهاند كه در كتابشناسىهاى مربوطه معرفى شدهاند . از جمله كشفيات علمى آنان دربارهء فشار خون مىباشد : « قرنها قبل از آنكه اروپائيان فشار خون را كشف كنند ايرانىها به آن واقف بودند » . « 1 » دكتر نفيسى در كتاب خود ضمن صحبت راجع به گردش خون و كشف « ابن النفيس » دربارهء آن مىگويد : « با شرح فوق مىتوان به خوبى استنباط كرد كه كاشف حقيقى گردش خون كوچك يك پزشك اسلامى بوده است كه سىصد سال قبل از هاروى به اين حقيقت واقف شده است » . « 2 » اين مطلب را دكتر الگود نيز عينا بيان داشته و اعلام مىكند كه ابن النفيس سىصد سال قبل از ويليام هاروى گردش خون كوچك را كشف و چگونگى آن را در كتاب خود بازگو مىكند . « 3 »
6 - روانپزشكى و مغز و اعصاب
« ابن سينا در درمان بيمارىهاى عصبى بيش از ديگران مهارت داشت و بنابراين بسيارى از بيماران روانى به وى مراجعه مىكردند » . « 4 » « بيمارى صرع عارضهاى است كه امروزه نيز تمام جوانب آن را نمىشناسند ولى وقتى مبحث صرع را در كتاب قانون مىخوانيم ، شباهتهاى زيادى با اطلاعات كنونى در مورد اين مرض مىيابيم .
چگونگى تدوين و تقسيمبندى فصول كتاب قانون با كتابهاى پزشكى امروزى
هامش
( 1 ) - همان ، ص 312 .
( 2 ) - مختصر تاريخ علوم پزشكى ، ص 158 .
( 3 ) - طب در دورهء صفويه ، ص 162 .
( 4 ) - تاريخ پزشكى ايران ، ص 279 .