وجود دارد . در تأليفات قديم يك سلسلهء « تأليفات جامع » بود كه در آنهمه مباحث معلومه و تعليمات طب را بنحو احسن يك جا گرد مىآوردند . قانون و كامل الصناعته و ذخيرهء خوارزمشاهى از همين قبيل است و در اين كشور اين روش مرتبا و پيوسته جريان داشت . مؤلف طب اكبر حكيم محمد اكبر ارزانى و حكيم اعظمخان درين باب خدمات بزرگ انجام دادهاند .
اسم ناظم جهان حكيم اعظمخان دراينمورد بسيار درخشان است كه وى در عصر خود از اولين و آخرين كسى بود ، كه طب يونان و عرب و فارس را جمع و كتابهاى بزرگ و عمده تأليف نمود . در اين تأليفات خود وى همه رشتههاى طبرا كه تا آن زمان در دسترس بود يك جا گردآورده بود .
( ازوست : اكسير اعظم و محيط اعظم و قرابادين اعظم و غيره ) در قرابادين هاى متعددى « علاج الامراض » اهميت خاصى دارد . زيرا كه حكيم شريفخان در اين كتاب همه معمولات طبى خانواده خود را گرد آورده است .
حكيم نجم الغنى رامپورى يكى از مؤلفين بزرگ كتب مفردات است .
وى در تأليف خود « خزاين الادويه » گويا گنجينههاى معلومات دواهاى پزشكى را جمع كرده است .
دوم خدمات ديگرى كه مسلمين هند اسلامى درباره طب ابن سينا انجام دادند اينست كه آنان تأليفات پزشكان قديم را كه بعضى از آنها حكم نوادر را دارد « 1 » ، نه تنها بتعداد كثير گردآوردند بلكه در طباعت و انتشار آنها نيز اهتمام شايانى نمودند . ذخيره تأليفات چاپى پزشكان گذشته كه مشتمل است بر چندين هزار مجلد . نه تنها متون عربى كتب درسى مانند قانونچه و شرح الاسباب و العلامات و نفيسى و اقسرائى و كامل الصناعته و القانون و غيره
هامش
( 1 ) - من جمله آنها كتاب الشواهد رازى است كه در كتابخانهء فقيد نواب رامپور وجود دارد .